Translatum Greek Translation Forum

[wings]

Πάνος Θασίτης, Σχέδιο αγαπημένης δίχως κορνίζα

Αρχίζεις από παντού
Από την έρημη βουή του δάσους
Απ' τα κοράλλινα χαλάσματα της πιο παλιάς αυγής
Από την πετρωμένη ρυτίδα του ορίζοντα
Από το τρυπημένο χέρι της ελπίδας
Από το αίμα το ξεριζωμένο

Αρχίζεις από παντού
Από την πρώτη περπατησιά της άνοιξης
Απ' τις κερήθρες κι απ' τα χαμομήλια
Από τα μάτια των μικρών πουλιών
Από τα πρωτοβρόχια που θερίζουν τις χαρές
Απ' τις ειρηνικές μασχάλες της μοναξιάς

Αρχίζεις από παντού
Απ' τις μέρες που πέρασαν κι' απ' τις μέρες που θάρθουν
Από τον κόρφο της ανάμνησης κι' απ' τ' άγνωστο που φτάνει
Απ' τη μοναδική στιγμή κι' απ' το χρόνο
Από την άγνοια κι' απ' τη στερνή πικρή μου γνώση
Απ' την αρχή και το τέλος

                                       *

Αρχίζεις από παντού
Απέραντη ρίζα αγαπημένη
Για ν' απομείνεις ολομόναχη
Πέρ' από τη σιωπή
Πιο ξένη από τη σιωπή
Μονάχη με τον εαυτό σου
Καθώς αγέραστο ελάτι με τον ουρανό σου
Στοιχειωμένο απ' το χαμόγελο του κόσμου.

Από τη συλλογή Δίχως κιβωτό (1951)

Όσοι έζησαν, έστω και για λίγο καιρό, στη Λέσβο έχουν στα μάτια τους και βαθιά στην ψυχή τους φυλαγμένες τις ίδιες εικόνες με τον Πάνο Θασίτη.

[yiannispodinaras]

Συγκλονιστικό ποίημα, Βίκυ!

[wings]

Ναι, Γιάννη.

Είναι ένα εξαιρετικό ποίημα του Πάνου Θασίτη και να σκεφτείς ότι ανήκει στην πρώτη του συλλογή που γράφτηκε σε καιρούς πολύ δύσκολους για τη χώρα και για τον ίδιο.

[wings]

Πάνος Θασίτης, Νυχτερινό

Είμαστε δυο άνεμοι νυχτερινοί
Πουθενά πάνω σ' εμάς δε βρίσκεται ένας δρόμος
Ένα τέλος μια αρχή ένα σχήμα

Υποθέτοντας τους εαυτούς μας αγαπιόμαστε
Για τον τρόμο και τον ίλιγγο του αγνώστου μας
Για τη μοναχική συνάντησή μας πέρ' απ' το χνούδι του Κόσμου.
Αγάπη μου
Σεισμέ του νου μου.

Από τη συλλογή Δίχως κιβωτό (1951)

[wings]

[Από την ενότητα Πράγματα (2)]

Πάνος Θασίτης, Ο χορός των φτερών

Πιο πάνω απ' το φεγγάρι
πέταλα ενός άνθους
που μαδά βαθιά στον ουρανό
–κανένας δεν το βλέπει–
λείψανα από τις φτερούγες ίσως
του νεκρού Αρχαγγέλου
–κανένας δεν το ξέρει–
αγέρας μάς φέρνει
αγέρας μάς παίρνει
είδωλα της μιας στιγμής.

                             *

Ακούστε το θρήνο απ' την κοιλάδα
τ' αγαπημένα ονόματα στα δόντια της τίγρης
τους κρίκους τής ζωντανής αλυσίδας
που η αόρατη βαριά συντρίβει.
Τίποτα δεν μας εγγίζει εμάς,
μες στο γοργό δίχτυ των ίσκιων μας
τίποτε δεν απομένει.

Όταν το φως στ' αλύγιστα κοντάρια του
σηκώνει τον ήλιο
τα εύθυμα της μέρας πνεύματα
σκορπούν στον ουρανό
γοργά απλωμένη θάλασσα κ' εμείς τ' ακολουθούμε
στήλες γινόμαστε λευκές, άνθη
στις φτέρνες τού αέρα

Άνεμος πάλι μας σκορπά.

Από τη συλλογή Πράγματα 2 - Αριθμοί (1962)

[wings]

[Από την ενότητα Τ' αδέσποτα]

Πάνος Θασίτης, Ο νεκρός ποιητής

Δεν είμ' εδώ που ψάχνεις.

Τι γυρεύω εγώ μες στα λουλούδια
στ' αβάσταχτο φως του φεγγαριού.

Στις αίθουσες που οι ρήτορες
εκπολιτίζουν το κοινό
με τα φαντάσματά μας.

Τι γυρεύω.

Από τη συλλογή Σχιστολιθικά (1983)

[wings]

[Από την ενότητα α']

Πάνος Θασίτης, Ας υποχωρούσαν λίγο

Τι θέλουν τώρα αυτοί και μας θυμώνουν;
Τι κουταμάρες λένε πάλι για δήθεν ύποπτους συνδυασμούς
γι' ανόμως κερδισμένα;

Είναι ζηλιάρηδες, ανάγωγοι, ξυπόλητοι πάππου προς πάππον,
πεινασμένοι –και δικαίως τέτοιοι που 'ναι–
δεν ξέρουν τι θα πει ζωή
–την πήρανε στα εύκολα ψωμοζητώντας–
και τώρα κάνουν τους ενάρετους,
παίζουν τους Ροβεσπιέρους!

                                       *

Στο κάτω-κάτω, ας ήταν ικανοί κι αυτοί,
ας υποχωρούσαν λίγο, ας ελίσσονταν λιγάκι,
ας άρπαζαν τις ευκαιρίες, ας σπρώχναν κι ας πατούσαν στην ανάγκη
αφού κανείς δεν τ' απαγόρεψε αυτά
–όλοι με κάτι τέτοια ζούμε και περνούμε.

Τους έξυπνους μας κάνουν τώρα;

Από τη συλλογή Ελεεινόν θέατρον (1980)

[wings]

[Από την ενότητα Σχιστολιθικά (1974-1979)]

Πάνος Θασίτης, Νυχτερινό

Φίλε, πώς βρέθηκες εδώ, πώς στριμώχτηκες
πώς σβήνεις.

Με τον καιρό, γίναν πολλά στον τόπο και σ' εσένα.
Μπορεί να μη θυμάσαι πια, ίσως να μη λογάριασες τι πλήρωνες
περνώντας τις στενές πύλες. Από χαντάκι σε χαντάκι
λιγόστευες ολοένα, κηλίδες κλέβαν την εικόνα
μέναν σημάδια στη φωνή, νεκρά κενά στο νου.
Με κάθε χιόνι, πέθαινε κι ένα κλαδί στο δέντρο.
Ήλιος και θάλασσα παίρναν πιο πολλά απ' όσα δίναν.

Τώρα τις νύχτες προσπαθείς να ξεφύγεις.
Παίζεις στα χέρια σου άχρηστα κλειδιά
χαλίκια κι όστρακα από νησιά καταποντισμένα.
Μυρίζοντας φύκια, ελεείς την ψυχή σου που λείπει.

                               *

Άφησε πια τη θάλασσα. Έχει τελειώσει.
Και το ποτάμι άλλαξε κοίτη. Κι ο κρότος π' ακούς κάθε βράδυ
είν' η ξερή λάσπη που σπάνει. Στην παλιά όχθη
στρέμματα καλαμιές χωρίς φωνή νερού
λίγα δέντρα και πεθαίνουν
γλώσσες της άμμου στεγνωμένες.

Τώρα τα καλοκαίρια καίγονται μακριά.
Το παράθυρο βλέπει στον αντικρινό τοίχο και πρέπει να συνηθίσεις.
Πηγαίνοντας απ' αυτό το τετράγωνο στ' άλλο τετράγωνο
ό,τι απόμεινε απ' τη ζωή σου.

Από τη συλλογή Σχιστολιθικά (1983)

[wings]

[Από την ενότητα Τ' αδέσποτα]

Πάνος Θασίτης, Μυτιλήνη

Το φεγγάρι βγαίνει απ' την Τουρκία.

–Πες μας για τους χαμένους Έλληνες, σελάνα.
Παίδες, μητέρες, φίλους.

Το φεγγάρι ξαναβγαίνει απ' την Τουρκία.

Από τη συλλογή Σχιστολιθικά (1983)

Δράττομαι της ευκαιρίας να αφιερώσω αυτό το ποίημα στο γενέθλιο νησί του Πάνου Θασίτη και στη δεύτερη πιο αγαπημένη μου πόλη στην Ελλάδα.

Για τη Λέσβο, λοιπόν, όπου είναι ακόμα αλλιώς ωραία η αιολική σελάνα. Και για τα σοκάκια της Μυτιλήνης, όπου ακόμα θροΐζουν οι ψυχές των «απέναντι» κάθε που σουρουπώνει.

[wings]

Πάνος Θασίτης, Απ' το παράθυρο

Στέκομαι και βλέπω απ' το παράθυρο
τμήματα σπιτιών και δρόμων,
ακούω φωνές, αποσπάσματα ομιλιών,
στίγματα που αναζητά η αίσθησή μου, απαθή∙
αθανασία ασήμαντη πραγμάτων χωρίς μνήμη
που δεν περνούν, καθώς εμείς οι άνθρωποι περνούμε.

Στέκομαι και βλέπω απ' το παράθυρο...

Πόσο πουλάνε τα μαντήλια στο λιμάνι;
Μαντήλια γι' αποχαιρετισμούς που φεύγουν
απ' τα χέρια σαν πουλιά
σαν άνθρωποι που γίνανε πουλιά και μας γυρεύουν
άνθρωποι που δεν υπάρχουν πια και μεις δεν τους αναζητούμε∙
άνθρωποι μαντήλια άνθρωποι.

Από τη συλλογή Πράγματα (1957)

[wings]

<a href="http://www.youtube.com/v/j5XVh8iZyyY" target="_blank">http://www.youtube.com/v/j5XVh8iZyyY</a>

Θάνος Μικρούτσικος & Λάκης Λαζόπουλος - Φως, ελπίδα, ουρανός
(τραγούδι: Δημήτρης Μητροπάνος - δίσκος: Ψάξε στ' όνειρό μας (1997))

Πάνος Θασίτης, Ελπίδα

Υπάρχουν οι πηγές που γεννούν τόσ' αεράκια
υπάρχουν δάση όπου τ' αθώα πρωινά ανασαίνουν φίλοι∙
οι πνοές τους φθάνουν ως εμάς και μας γλιτώνουν
φέρνουν μηνύματα της χλόης και του νερού
φέρνουν την ακοή των δένδρων που τα κρατούν απ' τη μασχάλη
παραμύθια, τα βαριά παπούτσια τους τα λιώνουν
αέρας μπαινοβγαίνει στα ριζά τους
τα κλαδιά τους γέμισαν πανιά,
οι βυθοί της θάλασσας ξυπνούνε μες στα δάση
αλλάζει τάξη ο κόσμος, αγκαλιάζεται σφικτά
χαίρεται η φωνή μας, φίλοι
δικό της το φάρδος τής ημέρας
θάβρει πίστη και θα ζήσει∙
υπάρχουν παντού ο ουρανός και τα παιδιά.

Από τη συλλογή Πράγματα (1957)

[wings]

<a href="http://www.youtube.com/v/35YMelR8Dyc" target="_blank">http://www.youtube.com/v/35YMelR8Dyc</a>

Bill Conti & Mike Leeson, For your eyes only (Sheena Easton, 1981)

Πάνος Θασίτης, Μόνο τα μάτια σου

Τούτη τη νύχτα της σιγής και της απελπισίας
μέσα στους κύκλους τους σφιχτούς της φυλακής,
μόνο τα μάτια σου είναι δρόμος,
μόνο τα μάτια σου,
μόνο τα μάτια σου όπου γνώρισα το χάος της ελευθερίας.

Από τη συλλογή Δίχως κιβωτό (1951)

[wings]

<a href="http://www.youtube.com/v/hNp3fX-lvpg" target="_blank">http://www.youtube.com/v/hNp3fX-lvpg</a>

Διονύσης Σαββόπουλος, Σαν τον Καραγκιόζη (δίσκος: Διονύσης Σαββόπουλος, 10 χρόνια κομμάτια (1975))

[Από την ενότητα Πράγματα 2]

Πάνος Θασίτης, Ο Καραγκιόζης

Δεξιά το Σεράι αριστερά το καλύβι
στη μέση ο δρόμος
στο δρόμο το φανάρι
απ' το φανάρι κάτω η σκιά του
πίσω απ' το σκοτεινό βουβό πανί.
Οι θεατές χαμηλά στα καθίσματα στο δρόμο
τα λεωφορεία η Τροχαία
οι άνεργοι.

Ανάβει το φως∙
ο πρωταγωνιστής σηκώνεται μες στο κουτί του
βγαίνει
ακουμπά στο φανάρι
βγάζει το καρφί σπάνει το ξύλο
ξεκολλά το κεφάλι του
τ' ακουμπά κάτω, λύνει τα μέλη του
ένα-ένα.
Τότε το πανί γεμίζει μ' άλλους ίσκιους,
με χέρια και πόδια που κλαίνε.
Ανεβαίνει ανεβαίνει το αίμα
το Σεράι βουλιάζει
το καλύβι πλέει.
                      
                             *

Όμως ο θεατρώνης φτάνει.
Σβήνει το φως
κολλά τα χέρια κολλά τα πόδια
κολλά το κεφάλι καρφώνει το ξύλο
ξεθάβει το Σεράι
κατεβάζει το καλύβι
πλένει τα αίματα
ανάβει πάλι το φως

«Άρχοντές μου!...»

Από τη συλλογή Πράγματα 2 - Αριθμοί (1962)

[wings]

<a href="http://www.youtube.com/v/g_it8uhkmJs" target="_blank">http://www.youtube.com/v/g_it8uhkmJs</a>

Μάνος Χατζιδάκις & Ιάκωβος Καμπανέλλης, Ρίχνω την καρδιά μου στο πηγάδι
(τραγούδι: Λάκης Παππάς / δίσκος: Παραμύθι χωρίς όνομα (1965))

Πάνος Θασίτης, Κατοικία στη γη

Διαγράφεται σπίτι χαρωπό
άσπρο με κόκκινη στέγη, με πηγάδι και λαχανόκηπο.
Η γη αποθέτει μέσα του της ευωδιάς της το μυστικό∙
πουλάρι του δρυμού γλείφει το ξύλινο κατώφλι του τις νύχτες
φέρνει κι αυτό το μυστικό της απλής του ζωής∙
τ' άστρα χαμηλώνουν, έλκονται μες στο νερό που αγρυπνεί.
Μπορούμε να κατοικήσουμε.

Το ποτάμι περνάει απ' εδώ
μες από καλαμιές και θάμνους που όνομα δεν έχουν
μες από χόρτα που προσφέρουν μ' αγάπη ό,τι έχουν
περνάει κι από μας και δε μας ξεχωρίζει.
Πλένει τα πόδια των πουλιών, τ' άλογα ξεδιψάει
ποτίζει - όσο μπορεί - τα χωράφια
δεν έχει θρύλους μήτε όνειρα τα βράδια∙
είναι νερό
κάνει καλά τη δουλειά του
κουράζεται
κοιμάται.

Από τη συλλογή Πράγματα (1957)

[wings]

<a href="http://www.youtube.com/v/grfPYklTe9I" target="_blank">http://www.youtube.com/v/grfPYklTe9I</a>

Γιάννης Σπανός & Λευτέρης Παπαδόπουλος, Ξύπνησε η πόλη
(μπουζούκι: Κώστας Παπαδόπουλος & Λάκης Καρνέζης, τραγούδι: Βίκη Μοσχολιού / δίσκος: Το Σαββατόβραδο (1970))
[Πηγή: Κώστας Παπαδόπουλος: το τρίχορδο της ψυχής μας]

Πάνος Θασίτης, Εικόνα για δυο

Εσύ χάνεσαι όλη μέρα, στο βόμβο που έχουνε χιλιάδες κινητήρες,
στα κυκλικά παραπετάσματα της σκόνης.
Βουλιάζεις κάτω από σειρές μεγάλα σπίτια,
στοές, μεγάλοι δρόμοι που σ' απορροφούν.
«Σταθμός-Χαριλάου» η γραμμή που παίρνεις,
για τη φανταστική δουλειά και το φανταστικό σου σπίτι,
απεγνωσμένα.

Το σωστό πρόγραμμα απ' έξω, μια προσωπίδα για τους άλλους.
Για σένα, πιο βαθιά η σφαγή.

Τ' άσπρο νερό ξαφνικά πορφυρό.
Η παγωνιά φυτρωμένη στα σπλάχνα,
μαύρα μεγάλα χάσματα στο δρόμο, χαμένα όλα τα σημάδια
κι από ψηλά, ο μακρινός βόμβος της καταστροφής.
Σιγή τυλίγει στο γυαλί, το κάθε τι που βλέπεις,
χέρια και πόδια και πρόσωπα απομένουν στον αέρα,
σαν την εικόνα στην οθόνη, τη στιγμή που κόβεται η ταινία.

Στο νου πυκνή βροχή σε λιώνει.

Από τη συλλογή Εκατόνησος (1971)

Καλό ταξίδι, Πάνο Θασίτη!
[/quote]