Translatum Greek Translation Forum

[wings]

ΑΝΑΣΤΑΣΗΣ ΒΙΣΤΩΝΙΤΗΣ



Γεννήθηκε στην Κομοτηνή το 1952. Σπούδασε Πολιτικές και Οικονομικές Επιστήμες αλλά από πολύ νέος ασχολήθηκε με τη λογοτεχνία, τη δημοσιογραφία και τις Γραφικές Τέχνες. Τακτικός συνεργάτης της εφημερίδας «Το Βήμα» από το 1991. Από το 1983 ως το 1988 διέμενε στις ΗΠΑ, όπου εργάστηκε ως πολιτικός συντάκτης και στη συνέχεια αρχισυντάκτης της καθημερινής ελληνοαμερικανικής εφημερίδας «Πρωινή» στη Νέα Υόρκη. Το 1996 ήταν επιμελητής (General Editor) του Φακέλου Υποψηφιότητας (Candidature File) με τον οποίο η Αθήνα κέρδισε τους Ολυμπιακούς Αγώνες του 2004. Από το 1996 ως τον Μάιο του 2001 υπήρξε μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της Ομοσπονδίας Ευρωπαίων Συγγραφέων (European Writers' Congress).

Ποιητικές συλλογές:
«Μετοικεσία», εκδ. Νέα Πορεία, Θεσσαλονίκη, 1972
«Ανιχνευτές», εκδ. Νέα Πορεία, Θεσσαλονίκη, 1974
«Alone (ποιήματα στον Ε.Α. Poe)», εκδ. Αστήρ, Αθήνα, 1975
«Τέφρες», εκδ. Νέα Πορεία, Θεσσαλονίκη, 1980
«Έδαφος», εκδ. Νέα Πορεία, Θεσσαλονίκη, 1981
«Καταγωγή», εκδ. Εστία, Αθήνα, 1984
«Οι κήποι τής Σελήνης», εκδ. Ρόπτρον, Αθήνα, 1990
«Χώμα από ουρανό (ποίηση 1983 - 1995)», εκδ. Πατάκη, Αθήνα, 1996
«Ο ήλιος στην τάφρο», εκδ. Νεφέλη, Αθήνα, 2004
«Η εσωτερική εξορία (1971-1995)», εκδ. Ροές, Αθήνα, 2005
«Τα ρόδα τής Αχερουσίας», εκδ. Ροές, Αθήνα, 2008

Πεζογραφία:
«Φάσματα φθοράς» (αφηγήματα), 1994
«Πεκίνο (Το ρόδο και ο λωτός)», 1995
«Η κοίτη τού χρόνου (τόποι, πόλεις, άνθρωποι)», 1999
«Το τρένο τής λογοτεχνίας», 2004
«Λογοτεχνική γεωγραφία (τόποι, πόλεις, άνθρωποι), 2007

Δοκίμιο:
«Η κρίση και η καταστολή», 1986
«Οι σημαίες τού αναχρονισμού», 2003
«Ex libris», 2005

Ποιήματα δημοσιευμένα στο Translatum:

• Απουσία - Μετοικεσία (1972)
• Εορτή - Μετοικεσία (1972)
• Ars Poetica - Μετοικεσία (1972)
• Άνοιξη - Ανιχνευτές (1974)
• Η επαύριος - Ανιχνευτές (1974)
• For Annie, Alone - Ποιήματα στον E. A. Poe (1975)
• Ειδήσεις, 1 - Τέφρες (1980)
• Οι φίλοι - Τέφρες (1980)
• Σάββατο - Έδαφος (1981)
• Οι τελευταίες ειδήσεις - Οι κήποι τής Σελήνης (1990)
• Παλιές ιστορίες - Οι κήποι τής Σελήνης (1990)
• Σικάγο 1987 - Οι κήποι τής Σελήνης (1990)
• In memoriam A.T., 1 - Οι κήποι τής Σελήνης (1990)
• In memoriam A.T., 2 (II) - Οι κήποι τής Σελήνης (1990)
• Τα πρόσωπα του Ιανού (III) - συγκεντρωτική έκδοση «Χώμα από ουρανό (ποίηση 1983-1995)» (1996)
• Τα πρόσωπα του Ιανού (ΧΧ) - συγκεντρωτική έκδοση «Χώμα από ουρανό (ποίηση 1983-1995)» (1996)
• Αφιέρωση - Ο ήλιος στην τάφρο (2004)
• Τώρα είσαι μόνος - συγκεντρωτική έκδοση «Η εσωτερική εξορία (ποίηση 1971-1995)» (2005)
• Το ένατο κύμα (1) - Τα ρόδα τής Αχερουσίας (2008)

Περισσότερα ποιήματα του Αναστάση Βιστωνίτη θα βρείτε στην ενότητα Πες το μ' ένα ποίημα (των ποιητών της Θεσσαλονίκης) και στο ιστολόγιο Ποίηση, ποιητές, ποιήματα, Θεσσαλονίκη.


[ Επιστροφή στο ευρετήριο της ανθολογίας «Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα» ]

[wings]

Αναστάσης Βιστωνίτης, Σικάγο 1987

Εκεί που το ατσάλι συναντάει τον άνεμο
στην πεδιάδα του σύννεφου
με το πουλί να πέφτει
μέσα στα βάθη του γαλάζιου,
έσκισε την ομίχλη ένα χρυσό τσεκούρι
κι άστραψε το άστρο των Χριστουγέννων.

Από τη συλλογή Οι κήποι της Σελήνης (1990)

[wings]

Αναστάσης Βιστωνίτης, Εορτή

Άχρηστα αστέρια έδειχναν το δρόμο,
σπάραζε στο σκοτάδι ένας εφιαλτικός Χριστός,
η Παναγία χανόταν μες στη νύχτα –
σκισμένος ουρανός στα τέσσερα.
Στο ξύλο το χρυσό καρφί,
στο στόμα ματωμένο ασήμι.

Ποιος θα νικήσει αυτή τη νύχτα
τα παγωμένα στιλέτα του βοριά;

Στο στήθος μου κυκλοφορούσε μια λόγχη.
Ένα κίτρινο ποτάμι πνίγει τις φωνές.
Το σκοτάδι μαύρο ντουφέκι
στο κρανίο μου.
Η μουσική φωτεινό σπαθί
στο πρόσωπό μου.

Η νύχτα σκοτεινό χαρτί –
σβησμένο κάρβουνο η ψυχή της.

Μένει το αίμα στην έξοδο.
Εκεί καραδοκεί ο προδότης.

Θα 'ναι μια θανάσιμη γιορτή.
Άγγελοι από ατσάλι θα με τσακίζουν.

Από τη συλλογή Μετοικεσία (1972)

[wings]

Αναστάσης Βιστωνίτης, Τα πρόσωπα του Ιανού (III)

[Από τη συλλογή Τα πρόσωπα του Ιανού - Το εργαστήριο, το δεσμωτήριο (1995)]

III

Κάθε Πρωτοχρονιά ονειρεύομαι την κλίμακα του Ιακώβ.

Από τη συγκεντρωτική έκδοση Χώμα από ουρανό (1983-1995) (1996)



Jacob's Ladder του William Blake
Πηγή: wikipedia

[wings]

Αναστάσης Βιστωνίτης, Η επαύριος

Σφυρηλατημένο φως σε νύχτα τρόμου.
Φλεγόμενη τίγρη η αγριότητα
σκίζει το δέρμα μου.
Οι άλλοι πουλιά σε καταδίωξη
μυρίζουν τοίχο και σκοτάδι.
Τα μάτια τους αφιονισμένα αγρίμια στον κάμπο.

Ανάμεσα στην πόλη και το πρόσωπό μου
ο γυάλινος ποταμός του παραθύρου
διάτρητος από μηχανήματα που εκτελούν
πράξεις τρελών.

Η νύχτα διαρκεί μέσα στο χρόνο –
μαύρη φλόγα από σιδερένια κεριά
που έχουν φιτίλι την ενέδρα.

..........

Ξημέρωσε.
Ανοίγονται οι δρόμοι.
Η πέτρα τρίζει από το φως.
Η πανοπλία της θάλασσας.

Χάνομαι στην ωμή λευκότητα της μέρας.

Από τη συλλογή Ανιχνευτές (1974)

[wings]

Αναστάσης Βιστωνίτης, Αφιέρωση

Τη στιγμή που ξυπνά το σαξόφωνο
αρχίζει να χιονίζει στον ιστό της αράχνης,
να σκοτεινιάζει το περίστροφο στο υπόγειο,
να φέγγει ο χιτώνας του λεγεωνάριου
και το σκουριασμένο άστρο του στρατηγού
ανάμεσα στα οστά της δόξας και του φόνου.

Τότε πέφτουν ριπές τα χαλίκια της βροχής
μαστιγώνοντας τις προτομές στα πάρκα
και τις καμπάνες
που εδώ κι έναν αιώνα έχουνε σιγήσει.

Τότε κι εγώ, πατέρα,
γίνομαι ο καθρέφτης του ίσκιου σου
μιλώντας με την παλιά ομπρέλα
που την κρατάς ανοιχτή
απ' τον καιρό ακόμη του τελευταίου πολέμου.

Από τη συλλογή Ο ήλιος στην τάφρο (2004)

[wings]

Αναστάσης Βιστωνίτης, Άνοιξη

Ο Μάρτης φέρνει παγωμένες φωτιές.
Στο άνυδρο φως με βυθίζει ένας
γερμανικός χειμώνας.

Η Άνοιξη είναι μια ορχήστρα χρωμάτων
κι εγώ ο σκοτεινός θεατής
άγνωστος μέσα στο πυκνό ψύχος,
παρατηρώντας την επιδρομή της εσπέρας
στα οροπέδια τ' ουρανού.

Η Άνοιξη είναι το αίμα των ποταμών
που ορμούν με τη μανία της νιότης μου –
ο θάνατος στην εκτυφλωτική ορμή του.

Η Άνοιξη είναι ένα εμβατήριο τίγρεων
που κομματιάζει το μυαλό μου
καθώς ανθίζει το ατσάλινο φως.

Από τη συλλογή Ανιχνευτές (1974)

[wings]

Αναστάσης Βιστωνίτης, Παλιές ιστορίες

Άλλοτε οι ποιητές ονειρεύονταν
νερά, διαμάντια, δάκρυα-τριαντάφυλλα.
Εγώ καμένες πόλεις βλέπω στον ύπνο μου,
πυρπολημένα παράθυρα, ν' ανεμίζουν
τα τελευταία κουρέλια των ενοίκων.
Στο κλείσιμο του αιώνα δύσκολα περνάει κανείς
από τη μέρα στ' όνειρο, το μυστικό βουνό
όπου πετούν ηλεκτρικές πυγολαμπίδες.

Ο Διάβολος δεν σπάει πια το ποδάρι του
(όπως ίσως θα 'θελε ο Τζων Νταν).
Να σταματήσει το ρεύμα, να νεκρώσουν
τα στόματα του ήχου, οι πύλες της φωτιάς,
τα διαγράμματα του θανάτου.
Ν' αντιστραφεί το μαγνητικό πεδίο της γης,
να πέσει ηλιακός άνεμος στα κοινοβούλια
κι οι σκουπιδοσωροί των εθνών στ' αζήτητα,
λιμάνια χωρίς φώτα στον πυθμένα της νύχτας.

Ν' ανάψει ξανά η μηχανή του νου απ' τον ήλιο.

Είμαστε παιδιά της ένοπλης ειρήνης,
λάμπουν τηλεοράσεις σαν άστρα στα σαλόνια μας,
πού ανήκει ο σπίνος, ο τρυποφράχτης κι ο κορυδαλλός,
να πέσει ομίχλη στα βουνά και τις αντένες.

Κοίτα το σύμπαν και θα μάθεις
την ηλικία του χρόνου.

Μέσα στον ύπνο μου πόλεις καίγονται,
η στάχτη λάμπει σαν τρίχα κουνελιού
όμως το ξανθοκόκκινο της αλεπούς λαχτάρησα
που είδε τη φωτιά και κατάλαβε
πως η προπαίδεια είναι ανοησία και ψέμα,
κι οι πόλεις μας κάτοπτρα του νου,
στοιχειωμένα εργοστάσια, τετράγωνα νεκρών,
πλατείες που τις θάβει το φως
ανοίγοντας το μεγάλο χαντάκι.
Πόσοι χάθηκαν μες στο χαντάκι –
ξετυλίγοντας το κουβάρι δεν θα βρεις
την αρχή του κόσμου αλλά το τέλος
ενός ονείρου που 'χει σκοτεινιάσει.

Αν το μαγνητικό πεδίο της γης αντιστραφεί
μπορεί και να πετάξουμε
χωρίς φτερά και χωρίς άγκυρες
στη θάλασσα των άστρων
ενώ θα σβήνουν πίσω μας
εμβατήρια νεκρών,
χαμένες υποθέσεις,
βασίλεια του ποντικού,
τα φώτα του Άουσβιτς.

Από τη συλλογή Οι κήποι της Σελήνης (1990)

[wings]

Αναστάσης Βιστωνίτης, Ars Poetica

                                               Απάντηση στον Archibald MacLeish

Το ποίημα δεν είναι σαν τα φύλλα
που ο άνεμος σέρνει στους δρόμους.
Δεν είναι η ακίνητη θάλασσα,
το αραγμένο καράβι.
Δεν είναι ο γαλάζιος ουρανός
και η καθαρή ατμόσφαιρα.

Το ποίημα είναι ένα καρφί
στην καρδιά του κόσμου.
Ένα φωτεινό μαχαίρι
μπηγμένο κάθετα στις πόλεις.
Το ποίημα είναι σπαραγμός.
Κομμάτι γυαλιστερό μέταλλο,
πάγος, σκοτεινή πληγή,
το ποίημα είναι σκληρό
- πολυεδρικό διαμάντι.
Συμπαγές - λαξευμένο μάρμαρο.
Ορμητικό - Ασιατικός ποταμός.
Το ποίημα δεν είναι φωνή,
πέρασμα πουλιού.
Είναι πυροβολισμός
στον ορίζοντα και την ιστορία.
Το ποίημα δεν είναι άνθος που μαραίνεται.
Είναι βαλσαμωμένος πόνος.

Από τη συλλογή Μετοικεσία (1972)

[wings]

Αναστάσης Βιστωνίτης, Απουσία

Κοιμήθηκα στον κάμπο νύχτα
περιμένοντας τον αέρα.
Γλιστρούσαν τα νερά στο ρέμα
- το παγωμένο φως στο κορμί μου.
Αυτό που χάθηκε στον ουρανό
δεν ήταν το φεγγάρι, δεν ήταν τ' όνειρο.

Τούτη η νύχτα ξέρει να σωπαίνει.
Η τραγική νύχτα που σε δένει στο χώμα,
σ' άλλον κόσμο οραμάτων.

Όμως, εδώ όλα αποχτούν
μια απουσία πολυσήμαντη.
Μια σιωπή που απλώνεται τυραννικά
- μυστικό νόημα
και νιώθω εντός μου να συντρίβεται
η χαμένη συνείδηση του κόσμου.

Από τη συλλογή Μετοικεσία (1972)

[wings]

Αναστάσης Βιστωνίτης - Ειδήσεις, 1

Γραμμές κάθετες, γραμμές οριζόντιες,
δύσκολη εποχή.
Αν ανοίξουν τα σύννεφα, θα λάμψει ο πάγος.

Περασμένα μεσάνυχτα γυρίζω στο σπίτι μου,
ο αέρας κυνηγάει τους ίσκιους,
η σιωπή περιγράφει το φόβο,
το σκοτάδι ξηλώνει τη σκέψη.

Η καρέκλα, το σάπιο τετράδιο,
έξω κινήσεις χωρίς ειρμό -
ανασφαλείς, οικτίρμονες, κενόδοξοι.

Κάνει κρύο σ' αυτή την τρύπα.
Το σεληνιακό σου μάτι φωτισμένο,
η θάλασσα από μαύρο ασβέστη,
επίμονα ζώα μες στο κεφάλι,
κίτρινα ρολόγια τρελαίνουν το χρόνο.

Με το πρώτο ΚΡΑΚ δεν υπάρχουν ήχοι,
γέμισε ο κόσμος σφαίρες και περίστροφα,
γι' αυτό κι η κάθε τρύπα αναγγέλλει ένα νεκρό.

Από τη συλλογή Τέφρες (1980)

[wings]

Αναστάσης Βιστωνίτης, Οι τελευταίες ειδήσεις

Τι κάνω εδώ
κοιτώντας το άδειο ποτάμι.

Παλιώνει και σκουριάζει το φως:
το μέγα σκάνδαλο.

Χαρτιά κυκλοφορούν
στα ύψη των κτιρίων.
Θ' απλώσουν οι άνθρωποι μια εφημερίδα
να σκεπάσουν τον ήλιο.

Το φως δεν εστιάζεται∙
καίει το νερό.
Αστράφτουν τα έντομα.

Τυφλά δάχτυλα,
ρυάκια του καιρού.

Από τη συλλογή Οι κήποι της Σελήνης (1990)

[wings]

[Από την ενότητα Τίτλοι]

Αναστάσης Βιστωνίτης, For Annie

Τα μάτια σου είναι δυο φωτεινές κοιλάδες
τώρα που δεν τα θολώνει ο πυρετός.
Λευκά πουλιά πετούν στον ουρανό τους.
Τα μάτια σου πλημμύρα της αυγής -
στην κοίτη τραγουδούν ποτάμια.

Τις μέρες του πυρετού τα φανταζόμουν
σ΄έναν κήπο θανάτου, να λάμπουν
ανάμεσα στ' αγκάθια της νύχτας
τρύπια από σαρωτικούς ανέμους
τα μάτια σου -
αλλάζουν μέσα μου την κίνηση του χρόνου.

Τα έβλεπα στο παγερό πρωινό
κι εσύ αντίστροφα στο θάνατο.

Α, τα μάτια σου,
                      τα μάτια σου
δυο άσπρα πλοία
στην τρικυμία των δακρύων μου
κι η καρδιά μου
πιο λαμπερή κι απ' τ' άστρα.

Από τη συλλογή Alone - Ποιήματα στον E. A. Poe (1975)

[wings]

Αναστάσης Βιστωνίτης, Τα πρόσωπα του Ιανού (XX)

[Από τη συλλογή Τα πρόσωπα του Ιανού - Το εργαστήριο, το δεσμωτήριο (1995)]

XX

Εικόνα του εαυτού μου πριν από είκοσι χρόνια: να ανεβαίνω προς το πατρικό μου σπίτι στη Θεσσαλονίκη με τα τείχη μπροστά μου και τη θάλασσα πίσω μου.

Από τη συγκεντρωτική έκδοση Χώμα από ουρανό (1983-1995) (1996)

[wings]

Αναστάσης Βιστωνίτης - In memoriam A.T., 1

Απότομα ήρθε σήμερα το φως
Κοιτώντας από τούτη τη διαγώνια τρύπα
η άσφαλτος μες στα σκουπίδια
και τους καπνούς.

Εσύ στο δάσος
μ' ένα μαγνητόφωνο,
με τα καμένα σου φτερά,
σηκώνοντας ψηλά τα μαύρα λάφυρα.

Σ' αυτά τα βρόμικα παράλια
το κρύο παγώνει τα δάκρυα.
Σαπίζουν φύκια,
ξεβάφουν ουρανοί,
η θάλασσα γερνάει.

Από τη συλλογή Οι κήποι της Σελήνης (1990)

Το ποίημα είναι αφιερωμένο στη μνήμη του Αλέξη Τραϊανού.