Translatum Greek Translation Forum

[wings]

Ρούλα Αλαβέρα



Γεννήθηκε το 1942 στη Θεσσαλονίκη, όπου σπούδασε, εργάζεται και ζει. Ποιήματά της δημοσιεύονται από το 1963 σε λογοτεχνικά περιοδικά. Έχει οργανώσει σημαντικές δημόσιες εκδηλώσεις γύρω από λογοτεχνικά θέματα. Διετέλεσε μέλος και αντιπρόεδρος του Δ.Σ. του Κ.Θ.Β.Ε. Έχει ασχοληθεί τόσο με το κρατικό όσο και με το ιδιωτικό ραδιόφωνο. Ήταν από τους βασικούς συνεργάτες του λογοτεχνικού περιοδικού «Νέα Πορεία» και σύζυγος του Τηλέμαχου Αλαβέρα.

Ποιητικές συλλογές:
«Πέρασμα», 1964
«Περί της δεσποτείας των αντιαζομένων», 1970
«Το κρανιοτρύπανο», 1973
«Μια ημερομηνία παλιά», 1974
«Δρ. Τζέκυλ. Έι Μίστερ Χάυντ», 1978
«Οδοιπορικό», 1982
«Ακηδία», 1983
«Υποθέσεις ενός ξοάνου της παρακμής και της Καίτε Κόλλβιτς», 1986
«Πιθανή Αποκάλυψη-τώρα ενός Δαβίδ απροσδιόριστου», 1988
«"Μπλουζ" - το σώου δεν πήρε τέλος», 1990
«Εννέα λυγμοί για τον καλό άνθρωπο από λάσπη», 1997
«Έξη ελληνικά κεντήματα για την Αμαλία Μεγαπάνου», 1998
«Περί της δεσποτείας των πόλεων και των ονειρικών», 1999
«Φιλάρχαιες ξεναγήσεις», 2001

Ποιήματα δημοσιευμένα στο Translatum:

• Η πόλη που ζω / Πέρασμα 1964 (1966)
• Η αγιότητά σου / Περί της δεσποτείας των αντιαζομένων (1969)
• Τα εφαρμοσμένα πρόσωπά μας / Περί της δεσποτείας των αντιαζομένων (1969)
• Κάτοικος / Μια ημερομηνία παλιά (1974)
• Ο οβολός / Δρ. Τζέκυλ. Έι Μίστερ Χάυντ (1978)
• Είκοσι τρεις εβδόμου ογδόντα... / Οδοιπορικό, σχέδιο για άσκηση (1982)
• Καράβια, καραβάκια... / Έξη ελληνικά κεντήματα για την Αμαλία Μεγαπάνου (1998)
• Από τώρα τότε / Περί της δεσποτείας των πόλεων και των ονειρικών (1999)
• Ο μικρός αυτός ναός λειτουργεί... / Φιλάρχαιες συναντήσεις (2001)

Περισσότερα ποιήματα της Ρούλας Αλαβέρα θα βρείτε στην ενότητα Πες το μ' ένα ποίημα (των ποιητών της Θεσσαλονίκης) και στο ιστολόγιο Ποίηση, ποιητές, ποιήματα, Θεσσαλονίκη.


[ Επιστροφή στο ευρετήριο της ανθολογίας «Οι ποιητές της Θεσσαλονίκης τον 20ό αιώνα και ως σήμερα» ]

[wings]

Ρούλα Αλαβέρα, Κάτοικος
 
Ήσουν το μελάνι που εξερευνά
τη νοητή χώρα
Είχα λίγη πανουργία, με τη γεύση
της διασποράς στα καλντερίμια
Σε συναντώ συνένοχο δραπέτη
της παλιάς πόλης

Το μέρος που βρισκόμαστε αιωρείται
 
Από τη συλλογή Μια ημερομηνία παλιά (1974)

[wings]

<a href="http://www.youtube.com/v/VaRwQciBq3c" target="_blank">http://www.youtube.com/v/VaRwQciBq3c</a>

Goran Bregović, Underground tango (film: Underground (1995) by Emir Kusturica)

Ρούλα Αλαβέρα, Από τώρα τότε

Σου δόθηκε σαν από αόρατη καρδιά,
σαν δράση και θαρραλέο όνομα,
τις άγνεθες ίνες της ίδιας σου
της πήλινης κάσας να υφάνεις.
Αυτή που ήταν τώρα,
είναι,
και τότε, από τα χάμω
με ευρηματικότητα
τη σάρκινη καταχνιά να οδηγείς,
με τρόπο της πλοκής, τον οπλισμό
της εν ζωῇ ασχήσμιας,
παρηγοριά στο εν θανάτῳ Σχήμα.

Παρηγοριά μου, σπλάχνο της πιο
αφηρημένης μνήμης μου, μη με ξυπνάς.
Ακόμα με το γάλα νανουρίζομαι, δεν
κάνω για στέρεη τροφή. Πλεμάτια, αγριόδεντρα,
χόρτα ξερά και φίδια με ζαλίζουν.
Στο υπό
αποκαθίσταμαι σαν φως ή και σαν ήχος.
Σαν χρώμα. Σαν ψιλόχιονο. Έλεος και όχι
θυσία στη φωτιά. Στην κούραση, χρυσό
φαράγγι, όπου συλλογισμοί και μνήμες
καιρός τους να 'ρθουν στην Αρχή και
στο Πανόραμα του γυρισμού μιας Πόλης
Υπερήφανης.

Από τη συλλογή Περί της δεσποτείας των πόλεων και των ονειρικών (1999)

[wings]

Ρούλα Αλαβέρα, Ο οβολός

Απόγευμα στην παραλία. Στριμμένα πουλιά ρίχναν δηλητήριο κι ο κόσμος ξεσηκώθηκε, περιχαρακωμένα ψάρια, γουλιά εκπληκτικής άνεσης, μεθύσι, πείνα όρεξη στο κούφιο σου στομάχι. Δρόμοι στην πόλη. Παγίδες στην ηδυπάθεια του κυματισμού
Χθες που κοιμόσουνα, θυμήσου
στον ύπνο σου βογγούσες
τα χέρια σου ψαχούλευαν
Φόρεσες τρύπια παπούτσια σε βροχή
Περπάτησες. Συμπάθησες τα κύματα
στην έσχατη λογική συνθηκολόγησή σου
ποτέ πια τρύπια παπούτσια

Ο οβολός πρασίνιζε τις χίλιες δόσεις της κατήφειας
Δεν ντύνεις με χαμόγελα την πληρωμή
κι η διάθεση αξιοπρόσεκτα δωρίζει πάντα τα ίδια πράγματα
στον κόσμο
Βογγούσαμε στον ύπνο μας. Η θάλασσα. Κι εμείς.

Από τη συλλογή Δρ. Τζέκυλ. Έι Μίστερ Χάυντ (1978)

[wings]

<a href="http://www.youtube.com/v/-_gqKLikPzQ" target="_blank">http://www.youtube.com/v/-_gqKLikPzQ</a>

Μίνωας Μάτσας - Χάρις Αλεξίου & Οδυσσέας Ιωάννου, Πάντα ο ήλιος θα βγαίνει
(με τη Χαρούλα Αλεξίου - δίσκος: Ανθολόγιο (2004))

Ρούλα Αλαβέρα, Οδοιπορικό (απόσπασμα)

                                                          Κάτι θυμόμαστε. Κάτι περι-
                                                          μένουμε κοιτάζοντας τους
                                                          γλάρους
                                                                             Γ. Θέμελης
 
Είκοσι τρεις εβδόμου ογδόντα από Καβάλα
για Θάσο
Επιβάτες κορμιά ελληνικά, δυο αγγλοσαξωνικά
γεροδεμένα ηλικιωμένα ζώα, ο σκύλος τους
να φοβερίζει τα παιδιά κι οι γλάροι
ν' ακονίζουν τα φτερά τους στο χαμό
Οι γλάροι ήσαν δυο
 
Το φως του ήλιου δε ρωτά
Ανταμοιβή μου όλη κι όλη η
παραγινωμένη ειρωνεία των
ξένων και του σκύλου τους να
τρομάζει τα παιδιά
- Παιδί, μη παριστάνεις το
πουλί ανοιγοκλείνοντας τα χέρια
...
 
Ο αφρός τσουρουφλίζεται απ' τον
ήλιο. Το χερούλι του καθίσματος
με χαμένη την πρώτη γυαλάδα
Στήριγμα
Οι μεσήλικες μεγαλό-
σωμοι ασώματοι αγγλοσάξωνες
ριζώνουν στα πόδια του σκύλου
τους - μίζερος βγαίνεις
αφήνοντας πίσω τους νυσταγμένους
καραβοκύρηδες
Λίγες μέρες διακοπών στη Θάσο,
φωνές, βρωμιά, τρανζίστορ, διαρκή
πονοκέφαλο, χωρίς νερό, χωρίς
νερό χωρίς
με ηλίθιους και ηλίθιες που
σου γίνονται συμπαθείς - δεν
έφταιξαν - φωνασκούντες με
διαρκή πονοκέφαλο - φαρμάκι στ' αυτιά
Ο μίσχος απ' τα ηλιόσπορα δεν είν'
αγκαθωτός
σκούρος
πράσινος
γλοιώδης
πρασινοκίτρινος μπροστά στη
θάλασσα πιο δυνατός
Ηλιόσπορα ηλιόσπορος
μια και τα πάντα εν Σοφία
μια και αεί ο Θεός
ο Μέγας γεω-
μετρεί μια και το ηλιόσπορο
πιο δυνατό μπροστά στη θάλασσα
Καράβι ελληνικό στο παραθύρι
- Πες μου θεέ, στ' αλήθεια, τα 'ξερες
τα 'χες όλα προβλέψει;
...

Από το Οδοιπορικό, Σχέδιο για άσκηση (1982)

[wings]

<a href="http://www.youtube.com/v/-hqdZ4AWSaI" target="_blank">http://www.youtube.com/v/-hqdZ4AWSaI</a>

Paul Simon, The boxer (first recorded by Simon & Garfunkel in 1968)

Ρούλα Αλαβέρα, Φιλάρχαιες συναντήσεις (απόσπασμα)

                                           Πρώτον έρχεται η μάσα
                                           δεύτερη η συνουσία
                                           τρίτο κι απαραίτητο το μποξ
                                           τέλος να μεθάς, λέει η συμφωνία.
                                           Κυρίως μην ξεχνάς λεφτό
                                           πως όλα επιτρέπονται εδώ.
                                                                      
                                                                       Μπρεχτ
 
Ο μικρός αυτός ναός λειτουργεί
επετειακά, μια φορά το χρόνο
για μιάμιση μέρα γεμίζει από φωνές,
χαρτιά, κουτιά από κόκα κόλα και μπύρες,
τα γνωστά. Μυρίζει λιβάνι και θυμίαμα
ανακατεμένα με την τσίκνα και οι πιστοί,
γίνονται ένα με τους γύφτους
και τους Αλβανούς από τα γύρω χωριά.
Τον υπόλοιπο χρόνο μένει έρημος,
αν δεν υπολογίσουμε τον κυρ Βασίλη
που από τότε που πέθανε η γυναίκα του
έρχεται κάθε μέρα και ανάβει το καντήλι.
 
«Στο αριστερό τοιχίο μόλις διακρίνουμε
την εικόνα του αγίου. Τι λέτε κύριε γενικέ,
θα μας εγκρίνετε την πίστωση για τη διάσωση
του εξαίρετου αυτού μικρού ναού; Είναι
ιδιαίτερα σημαντικός και μάλιστα τώρα
με τα γεγονότα που συμβαίνουνε
στην περιοχή ...»
Τι χρηματορύχος υπουργείων ! Τα κατάφερε.
Και για τρία χρόνια ο κυρ Βασίλης
τον ταΐζει με φρέσκο ολόπαχο τυρί, ψωμί
ζυμωτό και τον ποτίζει με καφέ στην ανθρακιά
και σπιτικό κρασάκι.
Μένει στο σπίτι της αδελφής του κυρ Βασίλη,
κι όσο για τους γύφτους και τους Αλβανούς
του φτιάξανε το σπίτι (υδραυλικά, πλακάκια,
τρίψιμο τα πατώματα) στην πόλη,
όπου γίνονται φιλικές, επιστημονικές συναντήσεις,
κλπ. (Κάποιος σφύριξε ότι έχει ένα δωμάτιο
στο σπίτι της μάνας του γεμάτο εικόνες, αλλά
τώρα ...)
Πάντως ξέρει, να καταδιώκει στην ατέλειωτη
σκάλα του κ. γενικού τα τέλεια μηδενικά
και σιγά σιγά τον αποδέχτηκαν όλοι. Όλοι
Τι ψυχική ανάταση ο αγώνας για τον τόπο σου!
Τι μποξέρ! Ο κύριος αρχιτέκτων με άποψη
στα πολιτιστικά, κυρίως στα βυζαντινά.
 
Τώρα θα πείτε ο άγιος; Τι ο άγιος;
Πού άγιος;
Ο άγιος έχει χρόνια που έσβησε,
πήρε τ' άγια του, κι έφυγε,
τι, να μας κάνει, εμάς, ο αποκεφαλισθείς;

...

Από το ποίημα Φιλάρχαιες ξεναγήσεις (2001)

[wings]

<a href="http://www.youtube.com/v/zkCCwXychHk" target="_blank">http://www.youtube.com/v/zkCCwXychHk</a>

Καράβι καραβάκι (παραδοσιακό Χίου) με τη Δόμνα Σαμίου

Ρούλα Αλαβέρα, Έξη ελληνικά κεντήματα για την Αμαλία Μεγαπάνου (4)

Καράβια καραβάκια στην εταμίνα πλέει,

από τη Σκύρο έρχονται
στη Σκύρο κατεβαίνουν,
το ένα έχει την πικρίλα
τ' αλατιού, το άλλο λουκούμια,
και γλυκά του κουταλιού,
το τρίτο το καλύτερο
το δέντρο της ζωής μας
μεταφέρει σε οικισμό φανταστικό.

Οι μαρκοβελονιές γέμισαν τα ιστία
με σταυροβότανα, σημαίες ελληνικές,
φύλακες μνήμης,
κι αργά διασχίζουν
τα νερά της εταμίνας.

– Άγιε και ασκητή, δώσε ξανά
ρυθμό στα χέρια της, στο μέτρημα
του αγκυρωτού σταυρού.
– Γλώσσα βαρυάλγητη, άστην για λίγο
ήσυχη, στέγει στη θάλασσα το κεντίδι της,
ψηφίο μετρητού καιρού.

Από τη συλλογή Έξη ελληνικά κεντήματα για την Αμαλία Μεγαπάνου (1998)

[wings]

<a href="http://www.youtube.com/v/W30jH_PV514" target="_blank">http://www.youtube.com/v/W30jH_PV514</a>

Λαυρέντης Μαχαιρίτσας & Ισαάκ Σούσης, Νότος
(τραγούδι: Γιώργος Νταλάρας & Μάριος Φραγκούλης / δίσκος: Ζωντανή ηχογράφηση στην Ιερά οδό ΙΙ (1998))
 
Ρούλα Αλαβέρα, Η αγιότητά σου

Η εχθρική αυγή ξυπνά
πάνω απ' τα κεφάλια μας -
Κοίτα την, αναπνέεις
το σκοτεινό της αγέρα που τριγυρνά
ανάμεσα και απ' αυτήν την αγρύπνια
των φυλάκων.
Κάποια όμορφη χώρα καίγεται
κάποια χώρα
που είτε έζησες, είτε δεν έζησες
δεν υπάρχει πια
Κάποια χώρα κλαις
Ο ίσκιος της φωτίζεται απ' τον ουρανό
το πρόσωπό σου φωτίζεται μέσ' απ' τα τζάμια

Από τη συλλογή Περί της δεσποτείας των αντιαζομένων (1969)

[wings]

<a href="http://www.youtube.com/v/W6Ru3sY-PDo" target="_blank">http://www.youtube.com/v/W6Ru3sY-PDo</a>

Λουκιανός Κηλαηδόνης & Κωστούλα Μητροπούλου, Η πόλη μας
(μπουζούκι: Κώστας Παπαδόπουλος & Λάκης Καρνέζης, τραγούδι: Μανώλης Μητσιάς / δίσκος: Η πόλη μας (1970))

Ρούλα Αλαβέρα, Η πόλη που ζω
 
Αυτή η πολιτεία καλλιεργεί τη μοναξιά μου
Επιβάλλει το βήμα μου να' ναι πίσω
Εξαναγκάζει την καρδιά
Αυτή η πόλη γίνεται χώρα μοναδική
με τα καλντερίμια, τις γραμμές των τραμ
τους στρατιώτες της στα φυλάκια
Αυτή η χώρα μου μ' εξαγοράζει
 
Κρύβομαι ανάμεσα σε σοκάκια
Λένε πως η μοναξιά
ζει με τους πεθαμένους
πως τα σπίτια που περιτριγυρίζονται
με κάγκελα, είναι σπίτια νεκρών.
Όνειρα με φωταγωγημένες εκκλησίες
και φρούτα παράκαιρα.
Τα πόδια εξακολουθούν να βαδίζουν.
 
Από τη συλλογή Πέρασμα 1964 (1966)

[wings]

<a href="http://www.youtube.com/v/9U1VR_ADUA8" target="_blank">http://www.youtube.com/v/9U1VR_ADUA8</a>

Διονύσης Σαββόπουλος, Τι έπαιξα στο Λαύριο (δίσκος: Ρεζέρβα (1979))

Ρούλα Αλαβέρα, Τα εφαρμοσμένα πρόσωπά μας

Τα εφαρμοσμένα πρόσωπά μας
δεν έχουν κίνηση - συντηρούνται
απ' το νυχτερινό κρύο του Νοέμβρη∙
λεηλατημένα παρελθόντα τα πρόσωπά μας
Γύρω πάλι τόσα παιδιά
παιδιά πέντε, δέκα, δώδεκα χρονώ
παιδιά που ψηλώνουν
Δεν έχεις να τα προειδοποιήσεις
δεν έχεις παρεκτός
απόνα συννεφιασμένο χέρι
να τ' αποχαιρετάς
Είσαι μ' αυτούς που μοιάζουν μεταξύ τους
που το βάζουν στα πόδια
με κανονικό βήμα

Από τη συλλογή Περί της δεσποτείας των αντιαζομένων (1969)