what lamp has destiny to guide her little children stumbling in the dark → ποιο φανάρι έχει η μοίρα τα παιδιά της που σκοντάφτουν στα σκοτάδια να φωτίζει

lefty · 9 · 3568

lefty

  • Sr. Member
  • ****
    • Posts: 987
    • Gender:Female
Καλημέρα,

Μήπως γνωρίζει κανείς πώς έχει μεταφραστεί στα ελληνικά το εξής ρουμπαγιάτ του Ομάρ Καγιάμ (Χαγιάμ;);

What lamp has destiny to guide her little children
stumbling in the dark?

(Omar Khayam)

Ευχαριστώ εκ των προτέρων.
« Last Edit: 07 Aug, 2018, 12:08:46 by spiros »


elena petelos

  • Hero Member
  • *****
    • Posts: 3180
    • Gender:Female
  • Qui ne dit mot consent.
Καλημέρα,

Μήπως γνωρίζει κανείς πώς έχει μεταφραστεί στα ελληνικά το εξής ρουμπαγιάτ του Ομάρ Καγιάμ (Χαγιάμ;);

What lamp has destiny to guide her little children
stumbling in the dark?



To συγκεκριμένο ρουμπάι:
33
Then to the rolling Heav'n itself I cried,
Asking, "What Lamp had Destiny to guide
Her little Children stumbling in the Dark?"
And--"A blind Understanding!" Heav'n replied.


 δεν έχει μεταφραστεί από τον Κατσιμπάλη:

Τίτλος:       Ρουμπαγιάτ / Ομάρ Καγιάμ, [μετάφραση : Κωστ. Γ. Κατσίμπαλη]
Πρόσθετοι Τίτλοι:   Rubaiyat
Συγγραφέας:       Omar Khayyam
      Κατσίμπαλης, Γιώργος, 1899-1978
Δημoσίευση:   Αθήνα : Γκοβόστης, [χ.χ.]
Φυσική Περιγραφή:   122 σ. ; 23 εκ
ISBN:       9602700483

 (ο οποίος, μαθαίνω, μετέφρασε μάλλον από τα γαλλικά).


Υπάρχει όμως και αυτό:
Τίτλος:       Ρουμπαγιάτ / Ομάρ Καγιάμ, μετάφρ. Παύλος Γνευτός
Πρόσθετοι Τίτλοι:   Rubayiat
Συγγραφέας:       Omar Khayyam
      Γνευτός, Παύλος (μετ.)
Δημoσίευση:   Αθήνα : Eρατώ, [1997]
Φυσική Περιγραφή:   121 σ. ; 17 εκ
ISBN:       9602290900
Σημειώσεις:   Ρουμπαγιάτ.--Ομάρ Καγιάμ.
DDC Ταξινόμηση:   ΞΠ

Θα προσπαθήσω να μάθω και για αυτό, αλλά μάλλον όχι (as in... δεν έχει μεταφραστεί).



lefty

  • Sr. Member
  • ****
    • Posts: 987
    • Gender:Female
μάλλον όχι (as in... δεν έχει μεταφραστεί).

Δε θα 'θελα να αποτολμήσω να το μεταφράσω εγώ.
Αν όντως δεν έχει μεταφραστεί, φοβάμαι πως θα ζητήσω τη συνδρομή των εμπειρότερων και πιο... μερακλήδων του φόρουμ!

Ευχαριστώ, πάντως.


elena petelos

  • Hero Member
  • *****
    • Posts: 3180
    • Gender:Female
  • Qui ne dit mot consent.


Δε θα 'θελα να αποτολμήσω να το μεταφράσω εγώ.
Αν όντως δεν έχει μεταφραστεί, φοβάμαι πως θα ζητήσω τη συνδρομή των εμπειρότερων και πιο... μερακλήδων του φόρουμ!

Ευχαριστώ, πάντως.




Στα πλαίσια της συνδρομής :-) και της αδυναμίας μου στον Elihu Vedder, το έψαξα όλο:
http://nmaa-ryder.si.edu/collections/exhibits/vedder/rubaiyatmain.html
(Αν πάει κανείς στο Index υπάρχει όλο το κείμενο και τα σχέδια του Vedder -μια και δεν του άρεσε ο όρος εικονογράφηση :-)- online)

αλλά ΔΕΝ το έβρισκα -οι μόνες αναφορές που έβρισκα για το συγκεκριμένο ρουμπάι, ήταν από την 1η έκδοση- και μια και μου έκανε εντύπωση...
 πετάχτηκα εδώ:

http://www.kellscraft.com/rubaiyatcomparisonnotes.html


[The quatrain printed below was not included in the first edition.]


1868                                                                             XXXVI

Earth could not answer; nor the Seas that mourn
In flowing Purple, of their Lord forlorn;
Nor Heav'n, with those eternal Signs reveal'd
And hidden by the sleeve of Night and Morn.


1872                                                                             XXXIII

Earth could not answer; nor the Seas that mourn
In flowing Purple, of their Lord forlorn;
Nor rolling Heaven, with all his Signs reveal'd
And hidden by the sleeve of Night and Morn.


1879 and 1889                                                             XXXIII

Earth could not answer; nor the Seas that mourn
In flowing Purple, of their Lord forlorn;
Nor rolling Heaven, with all his Signs reveal'd
And hidden by the sleeve of Night and Morn.


1859                                                                              XXXlII

Then to the rolling Heav'n itself I cried,
Asking, "What Lamp had Destiny to guide
"Her little Children stumbling in the Dark?"
And--"A: blind Understanding!" Heav'n replied.


1868                                                                             XXXVII

Then of the THEE IN ME who works behind
The Veil of Universe I cried to find
A Lamp to guide me through the Darkness; and
Something then said--"An Understanding blind."


1872                                                                              XXXIV

Then of the THEE IN ME who works behind
The Veil, I lifted up my hands to find
A Lamp amid the Darkness; and I heard,
As from Without--"THE M E WITHIN THEE BLIND!"


1879 and 1889                                                             XXXIV

Then of the THEE IN ME who works behind
The Veil, I lifted up my hands to find
A lamp amid the Darkness; and I heard,
As from Without--"THE M E WITHIN THEE BLIND!"


1859                                                                             XXXIV

Then to this earthen Bowl did I adjourn
My Lip the secret Well of Life to learn:
And Lip to Lip it murmur'd--"While you live
"Drink!--for once dead you never shall return."


Θα ρίξω μια αναζήτηση ακόμα, αλλά στο μεταξύ -για τους μερακλήδες και πιο έμπειρους- καλό είναι να υπάρχουν και οι εναλλακτικές αποδόσεις.

:-))



user3

  • Sr. Member
  • ****
    • Posts: 663
Καλημέρα και χρόνια πολλά σε όλους,

Ακόμα κι αν βρισκόταν ελληνική μετάφραση του συγκεκριμένου
ρουμπαγιάτ (και όχι βεβαίως του ρουμπάι, βλέπε υστερόγραφο),
δεν είμαι βέβαιος ότι θα σε εξυπηρετούσε, αφού εσύ δεν έχεις
ολόκληρο το τετράστιχο, παρά μόνο τον δεύτερο και τον τρίτο
στίχο. Κι έτσι χαλάει η ισορροπία των ομοιοκαταληξιών του
Γνευτού.

Αρα πρέπει έτσι κι αλλιώς να το μεταφράσεις εσύ, και μια πρόταση
θα μπορούσε να είναι:

Ποιο φανάρι έχει η μοίρα τα παιδιά της
που σκοντάφτουν στα σκοτάδια να φωτίζει;

ν.

ΥΓ
Με όλο το σεβασμό προς την αγαπητή epetelos, βρίσκω
εξεζητημένο (έως ελαφρώς τερατώδη) τον ενικό "το ρουμπάι"
παρ' όλο που μπορεί να είναι ο σωστός στα περσικά
ή στα αραβικά. Φαντάζομαι κι όταν μιλάει για έναν Ταλιμπάν
δεν θα πει "ο ταλέμπ", κι όταν ζητήσει από το φούρνο
ένα πιροσκί δεν θα το πει "ένα πιροζάκ" ή κάπως έτσι, όπως
είναι ο ενικός αριθμός στα ρώσικα.


lefty

  • Sr. Member
  • ****
    • Posts: 987
    • Gender:Female
Ποιο φανάρι έχει η μοίρα τα παιδιά της
που σκοντάφτουν στα σκοτάδια να φωτίζει;


Παρέδωσα νωρίτερα σήμερα και, μη έχοντας βρει κάτι, σκάρωσα μια δική μου "μετάφραση".

Ευχαριστώ, πάντως, για την πρόταση.


elena petelos

  • Hero Member
  • *****
    • Posts: 3180
    • Gender:Female
  • Qui ne dit mot consent.
Καλημέρα και χρόνια πολλά σε όλους,

Ακόμα κι αν βρισκόταν ελληνική μετάφραση του συγκεκριμένου
ρουμπαγιάτ (και όχι βεβαίως του ρουμπάι, βλέπε υστερόγραφο),
δεν είμαι βέβαιος ότι θα σε εξυπηρετούσε, αφού εσύ δεν έχεις
ολόκληρο το τετράστιχο, παρά μόνο τον δεύτερο και τον τρίτο
στίχο. Κι έτσι χαλάει η ισορροπία των ομοιοκαταληξιών του
Γνευτού.



ΥΓ
Με όλο το σεβασμό προς την αγαπητή epetelos, βρίσκω
εξεζητημένο (έως ελαφρώς τερατώδη) τον ενικό "το ρουμπάι"
παρ' όλο που μπορεί να είναι ο σωστός στα περσικά
ή στα αραβικά. Φαντάζομαι κι όταν μιλάει για έναν Ταλιμπάν
δεν θα πει "ο ταλέμπ", κι όταν ζητήσει από το φούρνο
ένα πιροσκί δεν θα το πει "ένα πιροζάκ" ή κάπως έτσι, όπως
είναι ο ενικός αριθμός στα ρώσικα.


1. Tις οποίες καλό θα ήταν να είχαμε (δηλ. του Γνευτού -αν έχει μεταφράσει από την πρώτη έκδοση, που δεν το νομίζω), αλλά κι αύριο μέρα είναι.
(btw: ακόμα αναζητώ τις πηγές σας σχετικά με το "υπερφώτεινη ταχύτητα" -μέινστριμ φυσική και ε.φ. - για ταχύτητα FTL.)

2. Έχετε απόλυτο δίκιο. Κι αν ψάχνω (πολλά) 5-7-5(-7-7)... "χαϊκού", θα αναζητήσω...
τάνκες κι όχι βεβαίως τάνκα, που είναι εξεζητημένο. Και γιατί να πούμε και ρουμπαγιάτ; Το "Tετράστιχα" θα ήταν θαυμάσιο ...localization.
"Quatrains" έπρεπε να το είχε πει ο Fitzgerald.


3. Για τα αραβικά δεν έχω ιδέα, για τα αγγλικά:
http://www.terramedia.co.uk/fisherscircle/poetry_handbook_verseforms.htm

... και μερικές χιλιάδες ακόμα.




« Last Edit: 27 Apr, 2006, 01:01:12 by epetelos »


user3

  • Sr. Member
  • ****
    • Posts: 663
(btw: ακόμα αναζητώ τις πηγές σας σχετικά με το "υπερφώτεινη ταχύτητα" -μέινστριμ φυσική και ε.φ. - για ταχύτητα FTL.)

2. Έχετε απόλυτο δίκιο. Κι αν ψάχνω (πολλά) 5-7-5(-7-7)... "χαϊκού", θα αναζητήσω...
τάνκες κι όχι βεβαίως τάνκα, που είναι εξεζητημένο. Και γιατί να πούμε και ρουμπαγιάτ; Το "Tετράστιχα" θα ήταν θαυμάσιο ...localization.
"Quatrains" έπρεπε να το είχε πει ο Fitzgerald.


3. Για τα αραβικά δεν έχω ιδέα, για τα αγγλικά:
http://www.terramedia.co.uk/fisherscircle/poetry_handbook_verseforms.htm

... και μερικές χιλιάδες ακόμα.






Για τις υπερφωτεινές (και όχι υπερφώτεινες) ταχύτητες που είχα πει, οι πηγές μου
είναι πολλά χιλιόμετρα μακριά μου, αλλά αν βάλετε στο γκουγκλ "υπερφωτεινές"
όλο και κάτι θα βρείτε.

Στα αγγλικά πιθανόν ο ενικός να είναι rubai και ο πληθυντικός rubaiyat.
Στα ελληνικά όμως είναι τερατώδες να λέμε το ρουμπάι τα ρουμπαγιάτ,
όπως είναι τερατώδες να λέμε το φόρουμ τα φόρα ή το πιροζόκ τα πιροσκί,
εάν μιλάμε ελληνικά. Και φυσικά, ο κομπιούτερ οι κομπιούτερς.

(Λιγάκι τερατωδέστεροι είναι οι σπούτνικΣ και οι γκασταρμπάιτερΣ).

ν.


elena petelos

  • Hero Member
  • *****
    • Posts: 3180
    • Gender:Female
  • Qui ne dit mot consent.

Για τις υπερφωτεινές (και όχι υπερφώτεινες) ταχύτητες που είχα πει, οι πηγές μου
είναι πολλά χιλιόμετρα μακριά μου, αλλά αν βάλετε στο γκουγκλ "υπερφωτεινές"
όλο και κάτι θα βρείτε.

Στα αγγλικά πιθανόν ο ενικός να είναι rubai και ο πληθυντικός rubaiyat.
Στα ελληνικά όμως είναι τερατώδες να λέμε το ρουμπάι τα ρουμπαγιάτ,
όπως είναι τερατώδες να λέμε το φόρουμ τα φόρα ή το πιροζόκ τα πιροσκί,
εάν μιλάμε ελληνικά. Και φυσικά, ο κομπιούτερ οι κομπιούτερς.

(Λιγάκι τερατωδέστεροι είναι οι σπούτνικΣ και οι γκασταρμπάιτερΣ).

ν.


Το "υπερφώτεινες"/"υπερφωτεινές" καλύτερα να το συζητήσετε με το Νίκο. Εμείς το πήγαμε μια βόλτα, αλλά αλλού καταλήξαμε. (Και δεν αναφέρομαι βέβαια στο hyperdrive).

Πέρα από τις "ανώτερες υπερφωτεινές οντότητες" δεν βλέπω κάτι σχετικό. Το μόνο -επιστημονικό- κείμενο φυσικής (κι όχι μεταφυσικής) που έχει τον όρο αυτό είναι ένα .ppt.

http://www.google.co.uk/search?hl=en&rls=GEUA%2CGEUA%3A2005-51%2CGEUA%3Aen&q=%22%CF%85%CF%80%CE%B5%CF%81%CF%86%CF%89%CF%84%CE%B5%CE%B9%CE%BD%CE%AD%CF%82+%CF%84%CE%B1%CF%87%CF%8D%CF%84%CE%B7%CF%84%CE%B5%CF%82&meta=

Εκτός αν μιλάτε για τα ...φόρα.

Όσο για το "ρουμπάι" σας είπα, συμφωνώ απόλυτα. Αλλά μια και υπάρχει το "τετράστιχο" ποιος ο λόγος; Αν πάλι μαζί με το "φόρουμ" έχει περάσει και το "ρουμπαγιάτ" στο λεξιλόγιο του μέσου νεοέλληνα (τα πιρόσκι μαζί με τα μπλίνις και τα μπλίνι σίγουρα... και για μπλιν ούτε λόγος να γίνεται :-)), ομολογώ: δεν είχα ιδέα. 

Καλό ξημέρωμα!
;-)
« Last Edit: 27 Apr, 2006, 02:04:13 by epetelos »


 

Search Tools