Έννοιες όπως «ανθρωπότητα» ή «κοινωνική τάξη» είναι απλές αφαιρέσεις, σημαντικές μεν σε ένα θεωρητικό πλαίσιο, αλλά μερικές φορές επικίνδυνες. Τι να πει κανείς, για παράδειγμα, για τους μαρξιστές που είναι διατεθειμένοι να θυσιάσουν το άτομο στο όνομα μιας αφηρημένης ανθρωπότητας ή για εκείνους που επιχαίρουν για την κακή συμπεριφορά των ατόμων, επειδή αυτή ρίχνει νερό στον μύλο της κοινωνικής επανάστασης;

spiros

  • Administrator
  • Hero Member
  • *****
    • Posts: 836585
    • Gender:Male
  • point d’amour
Άρχισα να διαβάζω τον Μαρξ με κριτικό βλέμμα και ανακάλυψα σε πόσο αδύναμα στηρίγματα βασιζόταν η μαρξιστική πίστη στο ιστορικά αναπόφευκτο της έλευσης του σοσιαλισμού. Αυτό που υπάρχει πραγματικά είναι τα πρόσωπα με τις χαρές τους και με τις λύπες τους. Εγώ ήμουν και παραμένω ατομικιστής, επειδή κατανοούσα ότι αυτό που μετράει είναι η επικράτηση της δικαιοσύνης μεταξύ των ατόμων και ότι έννοιες όπως «ανθρωπότητα» ή «κοινωνική τάξη» είναι απλές αφαιρέσεις, σημαντικές μεν σε ένα θεωρητικό πλαίσιο, αλλά μερικές φορές επικίνδυνες. Τι να πει κανείς, για παράδειγμα, για τους μαρξιστές που είναι διατεθειμένοι να θυσιάσουν το άτομο στο όνομα μιας αφηρημένης ανθρωπότητας ή για εκείνους που επιχαίρουν για την κακή συμπεριφορά των ατόμων, επειδή αυτή ρίχνει νερό στον μύλο της κοινωνικής επανάστασης; Φυσικά η κοινωνία υπόκειται σε συγκρούσεις συμφερόντων, αλλά δεν γνωρίζουμε αν η όξυνσή τους μπορεί να οδηγήσει σε μια καλύτερη ή σε μια χειρότερη κοινωνία (για παράδειγμα, σε μια φασιστική κοινωνία).

Η κριτική μου στάση απέναντι στον μαρξισμό δεν κλόνισε αρχικά τη σοσιαλιστική μου πίστη. Ο σοσιαλισμός ήταν για μένα ένα ηθικό αίτημα, όπως η ιδέα της δικαιοσύνης. Μια κοινωνική διάταξη που προσπαθούσε να διατηρεί τη συνύπαρξη της ταπεινωτικής φτώχειας με τον επιδεικτικό πλούτο ήταν στα μάτια μου άδικη και απαράδεκτη.

Ωστόσο, η ενισχυόμενη πεποίθησή μου ότι ο θεσμοποιημένος σοσιαλισμός καθιστά μαστοδοντικό το κράτος και υπερβολικά ισχυρή τη γραφειοκρατία με οδήγησε να εγκαταλείψω τις νεανικές μου απόψεις. Από τότε δεν πίστεψα ποτέ στη δυνατότητα να συνυπάρχουν ο σοσιαλισμός και η ελευθερία. Εξάλλου, είμαι πεισμένος ότι κάθε απλή συνταγή οδηγεί σε λάθος δρόμο. Αν «σοσιαλισμός» σημαίνει «κοινωνικοποίηση ή εθνικοποίηση των μέσων παραγωγής», τότε είναι προφανές ότι αυτός δεν είναι πανάκεια για όλα τα κοινωνικά δεινά, αλλά είναι μάλλον –και αυτό είναι πολύ σημαντικό– μια απειλή για την ελευθερία του ατόμου.

Karl Popper → Καρλ Πόπερ
Καρλ Πόπερ: Περί της ανοιχτής κοινωνίας | in.gr


 

Search Tools