Don Dinero, Lo que puede el dinero, Juan Ruiz Archipriste de Hita

Offline What If ...?

  • Jr. Member
  • **
    • Posts: 211
Ελεύθερη απόδοση από τα Ισπανικά. Πρώτη δημοσίευση.

Lo que puede el dinero
Juan Ruiz Archipriste de Hita

Hace mucho el dinero, mucho se le ha de amar;
Al torpe hace discreto, hombre de respetar,
hace correr al cojo al mudo le hace hablar;
el que no tiene manos bien lo quiere tomar.
 
También al hombre necio y rudo labrador
dineros le convierten hidalgo doctor;
Cuanto más rico es uno, más grande es su valor,
quien no tiene dinero no es de si señor.
 
Y si tienes dinero tendrás consolación,
placeres y alegrías y del Papa ración,
comprarás Paraíso, ganarás la salvación:
donde hay mucho dinero hay mucha bendición.
 
El crea los priores, los obispos, los abades,
arzobispos, doctores, patriarcas, potestades
a los clérigos necios da muchas dignidades,
de verdad hace mentiras, de mentiras hace verdades.
 
El hace muchos clérigos y mucho ordenados,
muchos monjes y monjas, religiosos sagrados,
el dinero les da por bien examinados,
a los pobres les dicen que no son ilustrados.
 
Yo he visto a muchos curas en sus predicaciones,
despreciar el dinero, también sus tentaciones,
pero, al fin, por dinero otorgan los perdones,
absuelven los ayunos y ofrecen oraciones.
 
Dicen frailes y clérigos que aman a Dios servir,
más si hueles que el rico está para morir,
y oyen que su dinero empieza a retiñir,
por quién ha de cogerlo empiezan a reñir.
 
En resumen lo digo, entiéndelo mejor,
el dinero es del mundo el gran agitador,
hace señor al siervo y siervo hace al señor,
toda cosa del siglo se hace por su amor.
Δον Ντινέρο (Ο Κύριος Χρήμα)
Χουάν Ρουίθ Αρχιεπίσκοπος της Ίτα

Πολλά κάνει ώστε τον θέλουν, ο παράς,
αξιοσύνη και ευσέβεια αποκτάει ο φουκαράς,
ο κουτσός φεύγει τρεχάτος, κι ο μουγκός τώρα μιλά,
κι ο κουλός χίλια έχει χέρια τα λεφτά για να αρπά.

Τον ηλίθιο επίσης τον χωριάτη, τον τραχύ,
τα λεφτά του τον προάγουν σε σοφό και ευγενή.
Όσο πιο πολλά τα έχεις τόσο πιο πολύ μετράς
κι άμα διόλου δεν τα έχεις είσαι σκέτος φουκαράς.

Ανακούφιση αγοράζεις χρήμα αν έχεις και λεφτά
ηδονές και απολαύσεις και του Πάπα τη μπουκιά.
Παραδείσους, σωτηρίες, αγοράζεις με φλουριά
όπου ο παράς υπάρχει θεία είναι ευλογιά.

Αυτά πλάσαν τους δεσπότες, τους αβάδες πάλι αυτά,
αλλήθωρων ιεραρχίες μ΄ εξουσία και φλουριά.
Αξιοπρέπεια χαρίζουν στον ανόητο κληρικό
την αλήθεια βγάζουν ψέμα και το ψέμα αληθινό.

Ο παράς είναι που κάνει, ιερωμένους, κληρικούς,
θρησκευόμενα γερόντια, μοναχές και μοναχούς,
που το πτυχίο των χρημάτων πήρανε λίαν καλώς,
στη φτωχολογιά να λένε: «Είστε αμόρφωτος λαός».

Τους παπάδες εγώ βλέπω να κηρύσσουν αυστηρά
περιφρόνια για τα δέλεαρ, περιφρόνια στα λεφτά,
άφεση όμως σου χαρίζουν χάρη στο χρυσό φλουρί,
στις νηστείες σε απαλλάσσουν, για σε κάνουν προσευχή.

0ι ταγμένοι ρασοφόροι στου θεού τα ιδανικά
άμα μυριστούνε λέει, παραλή να ξεψυχά,
άμα ακούσουνε παράδες να ηχούν κουδουνιστά,
σαν τα όρνια θα μαλώνουν, ποιος θα του πρωτοχυμά.

Με δυο λόγια καταλήγω, βάλτε το στο νου καλά,
μέγας ταραχοποιός του κόσμου είναι μόνο τα λεφτά:
«Υπηρέτη γίνου αφέντης, αφέντη γίνου δουλικό»
όλα είν' στην εποχή μας για το χρήμα το γλυκό.



Σημειώσεις:

Το Don Dinnero είναι ένα Ισπανικό ποίημα του 14ου Αιώνα, του 1330 συγκεκριμένα,
που περιέχεται στο «El Libro de Buen Amor». 
Ο ανώνυμος ποιητής υπογράφει με το
ψευδώνυμο «Juan Ruiz Archipriste de Hita»
(Χουάν Ρουίθ Αρχιεπίσκοπος της Ίτα).
Η Ιτα είναι ανύπαρκτος τόπος.
Το ποίημα Don Dinnero περιέχεται στο «El Libro de Buen Amor»
(που σημαίνει: Το Βιβλίο της Καλής Αγάπης).
Το μεγάλο ποίημα «El Libro de Buen Amor»
είναι ένα από τα πρώτα λογοτεχνικά κείμενα που γράφτηκαν ποτέ
στην Ισπανική γλώσσα σαν τέτοια. 
το Don Dinnero έχει μελοποιηθεί από τον Πάκο Ιμπάνιεθ.

« Last Edit: 18 Dec, 2005, 15:40:16 by What If ...? »


Offline banned8

  • Jr. Member
  • **
    • Posts: 132
    • Gender:Male
Μπράβο. Πολύ ευπρόσδεκτη η συνεισφορά σου. Πες μας:

1. Μπορείς να καταθέσεις και πρωτότυπο για τους ισπανόφωνους;

2. Είναι δική σου δουλειά;

3. Αν η απάντηση στο 2 είναι "Ναι" (όπως γράφουν στα ερωτηματολόγια), θα μας επιτρέψεις να σου δώσουμε συμβουλές;

4. Αν η απάντηση στο 3 είναι "Ναι", τις αντέχεις τις συμβουλές; :-}



Offline spiros

  • Administrator
  • Hero Member
  • *****
    • Posts: 806440
    • Gender:Male
  • point d’amour
    • spiros.doikas
    • greektranslator
    • doikas
    • lavagraph
    • Greek translator CV
Πάντως εγώ βρήκα αυτό που δεν μου φαίνεται να πολυμοιάζει...

PODEROSO CABALLERO ES DON DINERO

Madre, yo al oro me humillo,
Él es mi amante y mi amado,
Pues de puro enamorado
Anda continuo amarillo.
Que pues doblón o sencillo
Hace todo cuanto quiero,
Poderoso caballero
Es don Dinero.

Nace en las Indias honrado,
Donde el mundo le acompaña;
Viene a morir en España,
Y es en Génova enterrado.
Y pues quien le trae al lado
Es hermoso, aunque sea fiero,
Poderoso caballero
Es don Dinero.

Son sus padres principales,
Y es de nobles descendiente,
Porque en las venas de Oriente
Todas las sangres son Reales.
Y pues es quien hace iguales
Al rico y al pordiosero,
Poderoso caballero
Es don Dinero.

¿A quién no le maravilla
Ver en su gloria, sin tasa,
Que es lo más ruin de su casa
Doña Blanca de Castilla?
Mas pues que su fuerza humilla
Al cobarde y al guerrero,
Poderoso caballero
Es don Dinero.

Es tanta su majestad,
Aunque son sus duelos hartos,
Que aun con estar hecho cuartos
No pierde su calidad.
Pero pues da autoridad
Al gañán y al jornalero,
Poderoso caballero
Es don Dinero.

Más valen en cualquier tierra
(Mirad si es harto sagaz)
Sus escudos en la paz
Que rodelas en la guerra.
Pues al natural destierra
Y hace propio al forastero,
Poderoso caballero
Es don Dinero.


Offline What If ...?

  • Jr. Member
  • **
    • Posts: 211
Ευχαριστώ,

1. Ύπάρχει στα "παλαιά" ισπανικά, και πολλές μεταγραφές σε νεα ισπανικά.
Θα κάνω ένα search (από μνήμης), αλλά αν το κάνω μεθοδικά θα πάρει καιρό.
Αυτή η εκδοχή βασίστηκε σε μια ξεχασμένη κασέτα το Πάκο Ιμπάνιεθ που δεν είμαι σίγουρος αν την έχω πια. Έχε υπόψι ότι το κάνω με μνήμη 5ετίας και βάλε και επομένως δείξε υπομονή....

2. Ναι, και μάλιστα η καθηγήτριά μου στα Ισπανικά με είχε ενθαρύθει να το κάνω.  

3. Ναι.  Έτσι κι αλλοιώς είναι πρώτη δημοσίευση. :)

4. Ναι.  Άλλωστε λέω είναι πρώτη δημοσίευση, και κάτι τέτοιο το σηκώνει.  



Offline banned8

  • Jr. Member
  • **
    • Posts: 132
    • Gender:Male
Έτσι μπράβο, γιατί τα λόγια του τραγουδιού του Πάκο θα τα βρείτε εδώ ή μπορείτε να ακούσετε το τραγούδι εδώ, αλλά είναι άσχετα με το ποίημα.


Offline What If ...?

  • Jr. Member
  • **
    • Posts: 211
H μόνη λεπτομέρεια που ξέρω είναι ότι ο τίτλος Lo que puede el dinero είναι του Paco.
Τα άλλα που λέτε δεν τα ξέρω....


 

Search Tools