-driven -> -κίνητος, -ήλατος, κινούμενος με, οδηγούμενος από, χειριζόμενος από

spiros · 6 · 1135

spiros

  • Administrator
  • Hero Member
  • *****
    • Posts: 816813
    • Gender:Male
  • point d’amour
-driven -> -ήλατος

https://www.translatum.gr/forum/index.php?topic=373742.0
« Last Edit: 07 May, 2014, 20:01:25 by spiros »


valeon

  • Hero Member
  • *****
    • Posts: 13956
    • Gender:Male
  • Κώστας Βαλεοντής <Φυσική, Tηλ/νίες, ΙΤ, Ορολογία>
Συνέχεια από το νήμα: https://www.translatum.gr/forum/index.php?topic=373742.0

Δημήτρη (και Σπύρο)

Όλα τα σύνθετα του «άγω» με δεύτερο συνθετικό «αγόμενος» έχουν, ως πρώτο συνθετικό, αρχαία πρόθεση ή σύμπλεγμα προθέσεων (που σήμερα λέγονται αχώριστα μόρια) και δεν υπάρχει ούτε ένα με πρώτο συνθετικό όνομα (ουσιαστικό ή επίθετο).

Το αρχαιοελληνικό ρήμα «ελαύνω» αντιστοιχεί στο αγγλικό «drive». Από το ρήμα συτό έχει παραχθεί το δεύτερο συνθετικό «-ήλατος» = «driven»

Πέρα από τα νεοελληνικά (που υπάρχουν π.χ. στο ΛΚΝ):

ιππήλατος
ατμήλατος
κωπήλατος
ποδήλατο


Από TLG/LSJ:

ελαύνω -> drive, set in motion
θεήλᾰτος -> driven by a god
ἁρμᾰτήλᾰτος -> driven round by a chariot or wheel
οἰστρήλᾰτος -> driven by a gadfly
ἱππήλᾰτος -> fit for horsemanship or driving
ὀνήλᾰτος -> for donkeydriving
εὐήλᾰτος -> easy to drive or ride over
ἐνήλᾰτον -> anything driven in

και αναλυτικά:

θεήλ-ᾰτος, ον, (ἐλαύνω)
driven by a god, θεηλάτου βοὸς δίκην A.Ag.1297; θ. δαίμονες Plu.2.830f.
sent or caused by a god, of things evil in themselves or in their consequences, φθορή Hdt.7.18; ἔργον, πρᾶγμα, μάντευμα, S.Ant.278, OT255,992; νόσους δ' ἀνάγκη τὰς θ. φέρειν Id.Fr.680; ἔκ τινος θεηλάτου from some destiny, E.Ion1392.
built for the gods, ἕδραι ib.1306.

ἱππήλᾰτ-ος, ον,
fit for horsemanship or driving, νῆσος Od.4.607; γαῖα 13.242; ὁδὸς ἱ. chariot-road, Luc.Rh.Pr.3, Poll.9.37; ἱ. οἶδμα Nonn.D.20.157; θάλασσα Agath.4.29, cf. 5.11; ἱ. ἔργον Ἀθήνης, i.e. the Trojan horse, Tryph.2; τὸ δι' ἡδονῆς καθάπερ ἱ. τι χωρίον Porph.Marc.6.

οἰστρ-ήλᾰτος, ον,
driven by a gadfly, δεῖμα A.Pr.580 (lyr.), cf. E.Oxy.2078 Fr.1.15.

ἁρμᾰτ-ήλᾰτος, ον,
driven round by a chariot or wheel, of Ixion, E.HF1297 Musgr. (-την codd.).
ὁδὸς ἁ. road for chariots, Archyt. ap. Iamb.Prot

ὀνήλᾰτος, ον,
for donkeydriving: κλείνη ὀ. donkey-saddle(?), Stud.Pal.20.46.27 (ii/iii A. D.).

ὀνηλάτης [ᾰ], ου, ὁ, (ἐλαύνω)
donkeydriver, Archipp.44, D.42.7, Crates Theb. ap. D.L.6.92, PLond.1.131.30 (i A. D.), Gal.10.134, etc.

εὐήλᾰτος, ον, (ἐλαύνω)
easy to drive or ride over, πεδία fit for cavalry operations, X.Cyr.1.4.16, cf.HG5.4.54; ἡ τῆς ἀρετῆς [ὁδὸς] τὰ πρῶτα οὐκ εὐήλατά κως παρέχειν δοκέει Eus.Mynd.63.
well-ground, ἄλφι Antim.64; well-hammered, ἄκμων Euph.51.10.

ἐνήλᾰτον, τό, (ἐνελαύνω)
anything driven in: as Subst. mostly pl., ἐνήλατα (sc. ξύλα), τά,
the four rails, which make the frame of a bedstead, ἐ. ξύλα S.Fr.315, cf. Ph.1.666 (Att. κραστήρια, acc. to Phryn.155): later in sg., ἐνήλατον, τό, bedstead, Sor.2.61; τὸ τῆς κλίνης ἐ. PSI6.616.17 (iii A.D.).
rungs of a ladder, which are fixed in the poles or sides, κλίμακος ξέστ' ἐνηλάτων βάθρα E.Ph.1179; ἄκρα κλιμάκων ἐνήλατα Id.Supp.729.
ἀξόνων ἐνήλατα the pins driven into the axle, linchpins, Id.Hipp.1235.
ἐνήλατον· μέρος νεώς, Hsch.








spiros

  • Administrator
  • Hero Member
  • *****
    • Posts: 816813
    • Gender:Male
  • point d’amour
Κώστα, στα νέα ελληνικά (αν ψάξεις π.χ. σε ένα αγγλοελληνικό λεξικό) για λήμματα με δεύτερο συνθετικό -driven, οι αποδόσεις που θα βρεις θα είναι σε -κίνητος, π.χ.
 
diesel-driven -> ντιζελοκίνητος
power-driven -> ηλεκτροκίνητος, μηχανοκίνητος
belt-driven -> ιμαντοκίνητος


valeon

  • Hero Member
  • *****
    • Posts: 13956
    • Gender:Male
  • Κώστας Βαλεοντής <Φυσική, Tηλ/νίες, ΙΤ, Ορολογία>
Δεν αντιλέγω. Απλώς το -κίνητος το βρίσκουμε και σε αποδόσεις και άλλων δεύτερων συνθετικών:

Με το δεύτερο συνθετικό -κίνητος αποδίδονται και τα δεύτερα συνθετικά -operated και -powered:

electrically operated equipment -> ηλεκτροκίνητος εξοπλισμός               
hand-operated switching device -> χειροκίνητη διάταξη μεταγωγής   

engine-powered pump -> μηχανοκίνητη αντλία

Το «χειριζόμενος από» δεν είναι σωστό. Χειριζόμενος είναι αυτός που χειρίζεται κάτι, δηλαδή ο driver/driving και όχι  ο driven



dimace

  • Hero Member
  • *****
    • Posts: 2061
    • Gender:Male
  • Dimitris Nawas
Ευχαριστώ Κώστα για την ολοκληρωμένη θέση - απάντηση η οποία με βρίκσει φυσικά σύμφωνο. Έχω στο μυαλό μου για τη συγκεκριμένη λέξη (το driven) το πώς χρησιμοποιείται σε πρόσωπα και φυσικά το πώς εγώ το χρησιμοποιώ όταν μιλώ: The big player is driven by his ambitions. He is driven by hate. Από κει πήρα το «αγόμενος». Φυσικά και το «οδηγούμενος» είναι άριστο και πιο ταιριαστό στα νέα ελληνικά. Για όλες τις άλλες περιπτώσεις η ανάλυσή σου είναι τέλεια.
« Last Edit: 08 May, 2014, 21:30:09 by dimace »
South Africa (1961-1994) presidents: Charles Swat, Jozua Naude, Jacobus Fouche, Johannes de Klerk, Nicolaas Diederichs, Marais Viljoen, Balthazar Vorster,  Pieter Botha, Chris Heunis, Frederik de Klerk.



 

Search Tools