Author Topic: Λεξικό Γερμανικά > Ελληνικά του Translatum  (Read 1144 times)

spiros

  • Administrator
  • Hero Member
  • *****
  • Posts: 618014
  • Gender: Male
  • point d’amour
    • spiros.doikas
    • greektranslator
    • doikas
    • 102094522373850556729
    • lavagraph
    • Greek translator CV
Το λεξικό Γερμανικά > Ελληνικά του Translatum (αναζήτηση μέσω του αναπτυσσόμενου μενού στην κορυφή επιλέγοντας DE⇄EL) έχει βασιστεί σε μεγάλο μέρος στη βάση ΙΑΤΕ (πάνω από το μισό του συνόλου των λημμάτων), η οποία έχει υποβληθεί σε εκτενή επεξεργασία και αναθεώρηση – κατά μείζονα λόγο στο ελληνικό τμήμα της και κατά δεύτερο λόγο στο γερμανικό.

Μια περιγραφή τού είδους των εργασιών που έχουν γίνει για τα ελληνικά μπορεί κανείς να διαβάσει στην εργασία: QA and optimization of the Greek entries in the IATE tbx export. Οι όροι και οι αποδόσεις τους εμφανίζονται ως υπερσύνδεσμοι αναζήτησης στο Google. Κάτω από τους όρους βρίσκει κανείς συνδέσμους αναζήτησης του γερμανικού όρου σε διάφορες πηγές του Διαδικτύου (ΙΑΤΕ, Dict.cc, Linguee).

Το σύνολο των υπαρχόντων γερμανοελληνικών όρων είναι 200.000 τις 13/8/2019 (100.000 - 1/6/2019, 91.810 - 18/5/2019). Όταν θα έχει ολοκληρωθεί η εισαγωγή των νέων όρων θα φτάσει γύρω στο μισό εκατομμύριο όρους καθιστώντας το τη μεγαλύτερη ορολογική διαδικτυακή πηγή για το ζεύγος γερμανικά > ελληνικά.

Προβλήματα σε γερμανικούς όρους

Όπως όλες οι γλώσσες στην ΙΑΤΕ η γερμανική παρουσιάζει αρκετά προβλήματα. Πέρα από τα προβλήματα που περιγράφονται εκτενώς στην προαναφερθείσα εργασία υπάρχουν και τα εξής:

1. Πολλοί γερμανικοί όροι στη βάση εμφανίζονται με διφθόγγους αντί για umlaut. Το αποτέλεσμα είναι να υπάρχουν πολλοί διπλότυποι όροι (με μόνη διαφορά την ύπαρξη διφθόγγου αντί για umlaut), οι οποίοι, αφού διορθωθούν θα πρέπει να συγχωνευτούν. Επομένως, έπρεπε να εντοπιστούν οι όροι που περιέχουν αυτούς τους συνδυασμούς και να γίνει αντικατάσταση σύμφωνα με τον παρακάτω πίνακα.

ae → ä
Ae → Ä
oe → ö
Oe → Ö
ue → ü
Ue → Ü

Βέβαια, αν γινόταν αντικατάσταση απλά των εν λόγω συνδυασμών χωρίς να γνωρίζουμε σε ποια λέξη γίνεται η αντικατάσταση ενδεχομένως θα είχαμε και δημιουργία πολλών ανύπαρκτων λέξεων.

Μερικά παραδείγματα εντολών εύρεσης/αντικατάστασης που χρησιμοποιήθηκαν:

Abfaelle → Abfälle
aeftigun → äftigun
aehrung → ährung
aeussere → äußere
ditaet → dität
Flaeche → Fläche
fuer → für
Kuehl → Kühl
kuehler → kühler
kuenstlich → künstlich
maessig → mäßig
Rohrbuendel → Rohrbündel
saeure → säure
waerme → wärme
zusaetzlich → zusätzlich

Παραδείγματα όρων:

Bandwoelbung → ταινία στρογγυλεμένη στο κέντρο
Bandwölbung → καμπυλότητα ζώνης ενέργειας

angemessene Verguetung → λογική αμοιβή
angemessene Vergütung → δικαία αμοιβή, εύλογος αμοιβή

Aufenthaltsverguetung → αποζημίωση διαμονής
Aufenthaltsvergütung → έξοδα διαμονής

Antriebsraeder → κινητήριοι τροχοί
Antriebsräder → τροχοί ώθησης

Andere Siedlungsabfaelle
andere Siedlungsabfälle

Buchstütze → βιβλιοστάτης
Buchstuetze → πλάγιο υποστήριγμα βιβλίων

2. Γερμανικοί όροι ουσιαστικά ταυτόσημοι (όπου στη μία περίπτωση χρησιμοποιείται «ß» και στην άλλη «ss») με διαφορετικές αποδόσεις:

Abschlußplatte → πλάκα κλεισίματος
Abschlussplatte → τελικό πέταλο

Achselschweiß → υπερίδρωση μασχαλών, ιδρώτας μασχάλης
Achselschweiss → μασχαλιαία εφίδρωση, μασχαλιαία εφίδρωσις

positive Maßnahme → θετική διάκριση
positive Massnahme → θετική δράση

dauer-kurzschlussstrom → στατικό ρεύμα βραχυκύκλωσης
Dauerkurzschlußstrom → μόνιμο ρεύμα βραχυκύκλωσης

3. Αρκετές φορές η χρήση των πεζοκεφαλαίων είναι εσφαλμένη με αποτέλεσμα π.χ. ουσιαστικά να ξεκινάνε με πεζό και ρήματα ή επίθετα με κεφαλαίο (εξαιρούνται φυσικά πολυλεκτικά ονόματα όπως «Amerikanische Kleine Maräne» τα οποία εμπίπτουν στον κανόνα περί χρήσεως κεφαλαίων σε επίθετα που αποτελούν μέρος σύνθετου ονόματος). Π.χ.

Ουσιαστικά με πεζό:
ablation
abbrenn-laengenverlust
abdrueckversuch für nahtschweissungen
abfanggabel
angewandte seismik
seismische lagerstaettenforschung
praktische seismik
aliquot
abweichung von der Dicke
abweichung von der rechtwinkligkeit
allgemeine schweissbarkeit
anstossen → επίκληση
empfänger → δέκτης
erster finder
glycerin
glycerol
gluehofen (αντί για: Glühofen)
hängekompass
haupt-portier
heizflamme
heizkörper für sauerstoffdruckregler
herd
hilfssperre
höchst-kurzschlussleistung
imprägnierung mit kohlensäur

Επίθετα με κεφαλαίο
Algorithmische Sprache
Andere Siedlungsabfaelle
Genetische Ressourcen
Geographische Projektion
Geologischer Prozess
Geologische Katastrophe

Ρήματα με κεφαλαίο:
Entschlüsseln → αποκρυπτογραφώ
Dechiffrieren → αποκρυπτογραφώ
Entziffern → αποκρυπτογραφώ

4. Αποδόσεις γερμανικών όρων με εσφαλμένο μέρος του λόγου στα ελληνικά (λόγω χρήσης των αγγλικών όρων ως αναφορά για την απόδοση). Για παράδειγμα:

Abschraegung Schraege → αντέρεισμα, γωνιοτομώ

Εν προκειμένω δεν στέκει το ρήμα, αν δούμε όμως και τα αγγλικά είναι και ρήμα και ουσιαστικό.

Ausblendung → σβήνω, φοντύ

Στο παραπάνω το ρήμα δεν αντιστοιχεί με τον γερμανικό όρο (θα έπρεπε να είναι «σβήσιμο») και το «φοντύ» είναι άσχετο.

ausblühen → εξάνθηση, εξάνθιση (αντί για: ανθίζω, εξανθώ)
ausdämpfen → αποστείρωση με ατμό
Avance → προσεγγίζω
chemorezeptiv → χημειοϋποδοχέας (αντί για: χημειοϋποδεκτικός)
fetotoxisch → ουσία τοξική για τα έμβρυα (αντί για: εμβρυοτοξικός)
Integrationsstufe → κατασκευάζω

5. Αποδόσεις γερμανικών όρων με ελλιπή μεταφορά οροστοιχείων στα ελληνικά (η οποία καθίσταται ακόμη πιο προβληματική αν γίνει αντιστροφή γλωσσικού ζεύγους):

Absorption in der Flamme → απορρόφηση (αντί για «απορρόφηση στη φλόγα»)
Änderung in einem Speicher → τροποποιώ
Basis der Zahlendarstellung → βάση (αντί για «βάση αρίθμησης»)
Besserstellung der defavorisierten Klassen → βελτίωση
Durchbiegung eines Isolators → βέλος
Energieabsorption → απορρόφηση
Erschöpfung durch hohe Arbeitsbelastung → υπερκόπωση
Funktionssicherheit → αξιοπιστία (αντί για: λειτουργική αξιοπιστία)
Geltendmachung der Ansprüche → αξίωση (αντί για: άσκηση αξίωσης)
Getriebeglied → στοιχείο
Haltbarkeit der Bananen → χρόνος συντήρησης σε ράφια (αντί για: χρόνος συντήρησης των μπανανών σε ράφια)
Ingenieurmodell → πρότυπο
Isolierkörper → σώμα
Kapitalbeschaffungskosten → έξοδα
kaskadierende Fehlermeldung → καταρράκτης (αντί για: καταρράκτης μηνυμάτων σφάλματος)
Kassenbestände → διαθέσιμα (αντί για: ταμειακά διαθέσιμα)
kinematisches Glied → στοιχείο
Kommissionsbeauftragter → εκπρόσωπος
Koppelung von Überspannungen → σύζευξη

6. Διαφορετικές αποδόσεις γερμανικών όρων που παρουσιάζουν πολυτυπία (συνηθέστερα διτυπία) όσον αφορά για παράδειγμα τη χρήση μίας λέξης ή δύο λέξεων με χρήση παύλας:

Abspannisolator → μονωτήρας τανύσεως, μονωτήρας αγκύρωσης
Abspann-Isolator → μονωτικό εξάρτημα

Einzylindermotor → κινητήρας μονού εμβόλου
Einzylinder-Motor → μονοκύλινδρος κινητήρας

Emitter-Anschluss → ακροδέκτης εκπομπού
Emitteranschluss → αγωγός εκπομπού, ακροδέκτης εκπομπού, σύνδεση εκπομπού

Kontroll-Lampe → λυχνία ελέγχου
Kontrolllampe → λάμπα ελέγχου

Bareboat Charter
Bareboatcharter
Bareboat-Charter

7. Επιμόλυνση της γερμανικής βάσης με πολυάριθμους αμετάφραστους όρους τρίτων γλωσσών όπως αγγλικούς και γαλλικούς (ακόμη και αν εξαιρέσουμε τις περιπτώσεις «γερμανοποιημένων» σε επίπεδο στίξης αγγλικών όρων) π.χ.:

Αγγλικά
ailanthus silk αντί για Ailanthus-Seide
Aided Recall
Airborne-Fluorosensor
base of paper
best fit (αντί για: beste Anpassung)
Belief Maintenance
blue annealing
blue baby
blue tongue
avoidance reaction
rub-off
beam search
cable railway
cable car
butcher's Pemphigus
bubble flow-meter
Bubble Chart
Bubble gum
bubble gum base
brittle diabetes
brick wall stop
Break-Even
Break-even-point
bond warrant
black tongue
Black Rot
bioengineering
bumbershoot
body packer
Braun-Harrison heat exchanger
bull trap
bulldog bond
bull spread
call for papers
callable swap
Call Tree
Call Graph
Call
Call-Admission-Control
captive public transport passenger
Carrier sense
Carried Interest
cash and carry
Cash Bar
cash flow statement
case-work
certificates of accrual on Treasury securities
come down
Compression chamber
compression casting
Concealment
cost of carry
country fund
Counts per minute
Counterpart
Count-down
Creation Unit
crystallinity
crystal malt
Customs User Fees
Customer-Margin
Counseling
bumped top
Carrying-Charges
cashmere low woolen
cashmere worsted coating
chiffon twist
debt capitalization
Debt-Equity-Swap
Claudication distance
cleared signal
Closed system
Closed respiratory gas system
Closed loop testing
Closed ecological system
cloud point
coast disease
cod bank
cod savings bank
Computer-listing (αντί για: Programmausdruck)
Conditional Fee Agreement
Conditional Order
confounding
Congenital keratosis with bullae
confusion Signal
Cone pump
Cortical activity
Cortico-hypothalamic imbalance
Evoked potential
exit bond
Exit region
Fair Value
fail-safe sein
Fail-Soft
FD&C blue 1
FD&C red 3
FD&C yellow 5
FD&C yellow 6
Feature-Group-A
Fed Wire
Feeder
Feed-back
feed-lot
floating gate
Floating Barrier
freight collect
French Backed Twill
French Back
French Cashmere
French Combing Wool
French Worsted Yarn
full platform station
Full package-Franchise
fittings
Follow-up-study
grinder's asthma
Herringbone
internal fixation
interzonal travel time
interworking
light rail transit
Light-Loading-Area
Light-Trapping
limit-up
Limit-Test
Limit-Price
Limit-Order
listed call
Listed Put
Local-Line-Switch
Local-Bridge
Local-Management-Interface
Local-Subscriber-Switch
management information
Management Information System
Management Port
Management-Audit


Γαλλικά
bruit d'airain
bruit de bois
bruit de caille
bruit de canon
bruit de chainon
bruit de clapotement
bruit de coin
bruit de craquement
bruit de cuir neuf
bruit de diable
bruit de drapeau
bruit de flot
bruit de flot ascitique
bruit de froissement
bruit de frôlement
bronchite silicotique
clou hémostatique
Dermatose figurée médio-thoracique Brocq
Eczème craquelé
Eczème canalé
Erysipélatoïde staphylococcique erratique
grignons d'olives
Réaction cutanée

Ιταλικά
carta speciale per filtri
carta speciale da filtro

Λατινικά
cavus
Decidua compacta
Decidua ectopica
Decidua graviditatis
Decidua hyperplastica tuberosa
Decidua marginalis
Decidua menstrualis
Decidua ovularis
Decidua polyposa
Decidua reflexa
Decidua sera
Decidua serotina
Decidua spongiosa
Decidua tuberosa et polyposa
Decidua uterina
Decidua vera
Deciduosis ectopica
Confusio mentalis
consecutio temporum

Λατινικά με λάθος χρήση πεζού σε διώνυμα
ciconia abdimi
cichladusa guttata
circaetus cinereus
dendrocygna bicolor
dendropicos fuscescens
dioptrornis fischeri
emberiza flaviventris
emberiza tahapisi
eminia lepida
hoplopterus armatus

8. Χρήση συνεχόμενων κεφαλαίων (π.χ. για κύρια ονόματα):

ASCHER Venen
Aschoff-FRAENKEL-FAHR Knötchen
BOERNSTEIN Trias
bLINDSTICH
BRAVAIS-JACKSON Anfall
BIOERK-THORSON
CHARCOT Gelenk
CHARCOT Krankheit
CHARCOT Zonen
COSTELLO-DENT-Syndrom
CASSIDY-SCHOLTE
DEBRE MOLLARET
CLOUGH-RICHTER-Syndrom
VAN DER SCHEER 5-Tage-Fieber
KOEHLER MOUCHET-Syndrom
LAWRENCE Phänomen

9. Ανακριβείς (έως εντελώς άσχετες) αποδόσεις.

Atlantischer Schwertschwanz → καβούρι (αντί για: ξιφόσουρο, βασιλικός κάβουρας)
Aufbereiten von Daten → συντάσσω (αντί για: επεξεργασία δεδομένων)
Dauererdschluss → γείωση (αντί για: συνεχές σφάλμα γείωσης)
Einfuhr- und Vorratsstelle für landwirtschaftliche Erzeugnisse → Ηνωμένο Βασίλειο
einen Wechsel protestieren → διαμαρτύρηση (αντί για: προβαίνω σε διαμαρτύρηση συναλλαγματικής)
Einstellungspraktiken → πρακτικές (αντί για: πρακτικές προσλήψεων)
eisenfreies Streichen → ο όρος δεν αποδίδεται στα ελληνικά
Elektrokinese → ηλεκτρο-όσμωση, ηλεκτροώσμωση
Euterviertel → τέταρτο | τμήμα (αντί για: τεταρτημόριο μαστού)
Heredoretinopathia congenitalis → όργανα του Herff
Ingenieurmodell → πρότυπο
Interzeption → υδατοσυγκράτηση υπό φυτοκαλύψεως

10. Τυπογραφικά/Κατεστραμμένοι χαρακτήρες:

angeschlagenes Åi (αντί για angeschlagenes Ei)
auf das Hδrten kann ein Anlassen oder Entspannen folgen
arztliche Untersuchung (αντί για ärztliche)
Einrichtung zur automatische n Registrierung von Verstoessen
Englisher Fuss (αντί για: Englischer)
fläche durchsch@nittliche Brandfläche
Beschwerde wegen Verstö@en gegen die Verordnung
HΦhlenkregler
Hilfslei@tung
Halsbehang ï
hᄂmatisch hämatischer Minderwuchs
KeKllermeister
in der Praxis ist zur Erstarrung eine zeitliche Verzμgerung oder eine Unterkühlung erforderlich
Infundibulum tubä uterinä
Infundibulum Falloppliä
konventionnelle Streckgrenze

11. Συνώνυμα διαχωρισμένα με ασαφή τρόπο:
großes oder Darmnetz → μείζον επιπλόο (αντί για: Darmnetz | großes Netz)



Τα παραπάνω δεν είναι παρά ελάχιστα παραδείγματα από τις δεκάδες χιλιάδες, ακόμη και εκατοντάδες χιλιάδες, προβλήματα που υπάρχουν στη βάση. Ιδιαίτερα υψηλό ποσοστό από αυτά έχει διορθωθεί, ωστόσο είναι σχεδόν αδύνατο να διορθώσει κανείς όλα τα λάθη, τις αναντιστοιχίες και τις ανακρίβειες σε μια τόσο εκτενή βάση και στις δύο γλώσσες του συγκεκριμένου γλωσσικού συνδυασμού.
« Last Edit: 16 Oct, 2019, 16:59:36 by spiros »