litmus test -> λυδία λίθος, βάσανος, αποφασιστική δοκιμασία, δοκιμασία

banned13

  • Hero Member
  • *****
    • Posts: 2972
    • Gender:Female
   1.  A test for chemical acidity or basicity using litmus paper.
   2. A test that uses a single indicator to prompt a decision:
“The word ‘hopefully’ has become the litmus test to determine whether one is a language snob or a language slob” (William Safire).
« Last Edit: 25 Sep, 2011, 13:27:16 by spiros »


inertia

  • Sr. Member
  • ****
    • Posts: 822
    • Gender:Female
Στο περίπου... θα έλεγα λυδία λίθος

Quote
Λυδία λίθος.

Μεταφορικά σημαίνει, κάθε μέθοδος πού συντελεί στην εξακρίβωση της αλήθειας. Η Λυδία λίθος ήταν μια μαύρη σκληρή πέτρα επάνω στην οποία οι δοκιμαστές, έτριβαν τα χρυσά νομίσματα για να εξακριβώσουν την γνησιότητα τους από το ίχνος πού άφηναν.
Nobody puts Baby in a corner!



banned13

  • Hero Member
  • *****
    • Posts: 2972
    • Gender:Female
Δίκιο έχεις. Η λυδία λίθος λέγεται acid test, που είναι το ίδιο πράγμα με το litmus test.


banned8

  • Jr. Member
  • **
    • Posts: 132
    • Gender:Male
Η απόδοση εξαρτάται κι από το συγκείμενο, οπότε έχε υπόψη σου και τα βάσανος, (αποφασιστική) δοκιμασία.



Thomas

  • Hero Member
  • *****
    • Posts: 2916
    • Gender:Male
  • Άκουγε πάντα τους άλλους. Όλο και κάτι θα μάθεις
Litmus paper είναι ο "χάρτης του ηλιοτροπίου". Οι μικρές χάρτινες ταινίες που έδειχναν το pH ενός διαλύματος ανάλογα με το χρώμα που έπαιρναν εμβαπτιζόμενες σ' αυτό: όξινο (κόκκινο) ή μπλε ( αλκαλικό).


inertia

  • Sr. Member
  • ****
    • Posts: 822
    • Gender:Female
Ευχαριστούμε Thomas! Απλώς, εδώ ζητούσαμε τη μεταφορική χρήση του όρου.
Nobody puts Baby in a corner!


user3

  • Sr. Member
  • ****
    • Posts: 663

Ασχετο βέβαια και μάλλον ανακριβές γιατί βαριέμαι να
ανοίξω κιτάπια, αλλά ίσως ενδιαφέρον:
αυτή η λυδία λίθος, ένα είδος πέτρας που είχαν οι
σαράφηδες, δεν ονομάστηκε βασανίτης λίθος επειδή
με αυτήν βασάνιζαν (υπέβαλλαν σε δοκιμασία) τον χρυσό,
αλλά το ανάποδο. Θέλω να πω, ονομάστηκε βασανίτης
λίθος επειδή ερχόταν από μια περιοχή Bashan, κάπου
στην Μέση Ανατολή, και από αυτήν πλάσαν οι
πρόγονοί μας τα ρήματα βασανίζω κτλ. με τις
μεταφορικές και απεχθείς σημασίες που πήραν
στη συνέχεια.

Επιπλέον, από παρανάγνωση του basanites lapis
στον Πλίνιο πλάστηκε η λέξη basaltes, ο βασάλτης.

νσ



elena petelos

  • Hero Member
  • *****
    • Posts: 3185
    • Gender:Female
  • Qui ne dit mot consent.
Ασχετο βέβαια και μάλλον ανακριβές γιατί βαριέμαι να
ανοίξω κιτάπια, αλλά ίσως ενδιαφέρον:
αυτή η λυδία λίθος, ένα είδος πέτρας που είχαν οι
σαράφηδες, δεν ονομάστηκε βασανίτης λίθος επειδή
με αυτήν βασάνιζαν (υπέβαλλαν σε δοκιμασία) τον χρυσό,
αλλά το ανάποδο. Θέλω να πω, ονομάστηκε βασανίτης
λίθος επειδή ερχόταν από μια περιοχή Bashan, κάπου
στην Μέση Ανατολή, και από αυτήν πλάσαν οι
πρόγονοί μας τα ρήματα βασανίζω κτλ. με τις
μεταφορικές και απεχθείς σημασίες που πήραν
στη συνέχεια.

Επιπλέον, από παρανάγνωση του basanites lapis
στον Πλίνιο πλάστηκε η λέξη basaltes, ο βασάλτης.

νσ




Sethe, etc.



Our word basalt is derived from Latin basaltes, a corrupted form of an older form basanites. In some modern etymological dictionaries you'll find that basanites means "that [stone] of Basan", Basan being the name of a region in Palestine (accross the Jordan) where this type of stone could be found, the Bashan of the OT (Deut 3:10-13 etc).
Sethe however had a different opinion [13], and you can refind his opinion in some other current etymological dictionaries. He held the view that the Latin word derived from the Greek basanos, which denoted a touchstone for gold (a stone on which pure gold leaves a yellow streak). According to Sethe, if you rub gold on basalt stone you get a stroke which is easily recognizable in the same manner as if you use the Greek basanos-stone (which btw is not basalt, but "Kieselschiefer", a type of slate/shale?), a stone that the Greek also termed "the Lydian stone". As in Hebrew bxn* means "to assay gold", Sethe presumed that an Egyptian term for touchstone was borrowed into Hebrew and into Lydian (and from Lydian into Greek). That is, he thought that the AE word bxn (bekhen) ("basalt" in Faulkner; "Grauwacke" or "kristalliner Schiefer" in HWB p.259; so a specific type of stone that *presumably* could be used as touchstone) was borrowed into Hebrew (as bxn) and into some Anatolian language like Lydian (as *baSan-), in the latter two cases now being a general word for touchstone (irrespective of what specific type of stone was used). Sethe had to presume that somewhere abroad (Anatolia?), the Egyptian x became S (which became s in Greek) [14].
I do not know how likely Sethe's idea is. The Greek word seems indeed a loan (later they derived a verb from it, basanizτ "to put to the test, to trial for genuineness, examine, question") so a link between the Greek and the Hebrew is tempting (because of the similar meaning), and then perhaps also with the Egyptian stone. I do not see any evidence for the Egyptian stone being used as touchstone though, and what type of stone it was seems not objectively settled either. (Both the basanos and the bekhen stone seem to be a type of slate, if we look at the HWB, but was this based on the _presumption_ that the words were linked?). On the other side, Liddell-Scott-Jones Greek Lexicon derives Greek basanitκs lithos from basanos (versus the "Basan" explanation of modern etymological dictionaries), which would be a support for Sethe's opinion. Tricky.


[13] Again many thanks to Michael Tilgner for pointing me at Sethe's view.

[14] There was a possible Egyptian development of x (ch) into S (sh), but that occured after the word basanos had already appeared in Greek, so the change from bxn to bSn could not have happened in Egypt itself. AFAIK this mentioned Egyptian development can be observed in compairing the rendering of the name Khufu by Herodotus (5th c. BC) and by Manetho (3rd c. BC): Cheops versus Suphis (with the Greek s taking the place of S). Loprieno (p.41) mentions the shift AE x > Coptic (Sahidic) S, but I do not think he dates it. An additional problem for Sethe's suggestion is that AE bxn is sometimes written bXn, and X never becomes S in Coptic.

http://www.geocities.com/TimesSquare/Alley/4482/AEloans.html#fn13

http://www.geocities.com/TimesSquare/Alley/4482/


http://links.jstor.org/sici?sici=0003-0279%28195307%2F09%2973%3A3%3C145%3AELWITO%3E2.0.CO%3B2-N&size=LARGE

« Last Edit: 07 Dec, 2006, 10:41:44 by elena petelos »


 

Search Tools