Author Topic: κτίριο ή κτήριο; -> και τα δύο (ετυμολογικά ορθό: κτήριο)  (Read 110530 times)

wings

  • Global Moderator
  • Hero Member
  • *****
  • Posts: 66979
  • Gender: Female
  • Vicky Papaprodromou
    • vicky.papaprodromou
    • @hellenic_wings
    • 116102296922009513407
    • hellenicwings
    • Ποίηση, ποιητές, ποιήματα, Θεσσαλονίκη


spiros

  • Administrator
  • Hero Member
  • *****
  • Posts: 617224
  • Gender: Male
  • point d’amour
    • spiros.doikas
    • greektranslator
    • doikas
    • 102094522373850556729
    • lavagraph
    • Greek translator CV
Κώστα μου, είσαι πάντοτε μια φωνή λογικής, αλλά... voces Constantini et Panagiotae et Theodori et Bambiniotae clamantium in deserto.

Lol

Asdings

  • Hero Member
  • *****
  • Posts: 2720
  • Gender: Male
  • unte þeina ist þiudangardi jah mahts
Η δικιά μου;

...et Victoriae et Spyridonis et... caetera ;-)
In dubio pro reo


wings

  • Global Moderator
  • Hero Member
  • *****
  • Posts: 66979
  • Gender: Female
  • Vicky Papaprodromou
    • vicky.papaprodromou
    • @hellenic_wings
    • 116102296922009513407
    • hellenicwings
    • Ποίηση, ποιητές, ποιήματα, Θεσσαλονίκη

takis.papa

  • Newbie
  • *
  • Posts: 36
να επαναλάβω πως ΚΑΝΕΝΑΣ δεν απάντησε, τι σχέση έχει η ευχή με τις οικοδομές.
Φαίνεται είναι δυσκολότερο να δεχθεί κανείς ότι κάνει λάθος,
χρησιμοποιώντας - γιά να δικαιολογήσει τα αδικαιολόγητα - φραστικές ακροβασίες
( άκου εκεί ευκτήριος οίκος - ευκτήριον = κτήριον ως οικοδόμημα, λες και το κύριο νόημα της φράσης ήσαν τα τούβλα και όχι οι προσευχές,
άσε που θα μπορούσε να είναι και "ευκτήριος ΤΟΠΟΣ...! )
από το να βάλει την λογική να δουλέψει και να δεχθεί ότι κάνει λάθος!
Ακόμη και στην Ακαδημία, έστω με λάθος τρόπο και από λάθος δρόμο, κατέληξαν στην ορθή γραφή "κτίριο".
Και όταν σε επικοινωνία μου με το τμήμα νεολογισμών και επιστημονικών όρων έθιξα το θέμα με την ίδια όπως εδώ επιχειρηματολογία,
μου απάντησαν απλά, αναφερόμενοι στην συζήτηση των Ακαδημαϊκών περί του θέματος:
"Ουδείς τέλειος, όλοι κάνουμε λάθη..."

mavrodon

  • Hero Member
  • *****
  • Posts: 6585
  • Gender: Male
Με το πνεύμα των ημερών, "ο αναμάρτητος τον λίθον βαλέτω".


takis.papa

  • Newbie
  • *
  • Posts: 36
Με το πνεύμα των ημερών, "ο αναμάρτητος τον λίθον βαλέτω".
Άντε βρε,
Καλή Ανάσταση και, μόλις ακουστεί η πρώτη αναστάσιμη καμπάνα εις τον ευκτήριον οίκον ή περίβολον
( ΕΞΩ, σε ευκτήριο ΤΟΠΟ γίνεται η Ανάσταση! ), πάραυτα, αυθορεί και παραχρήμα, γραμμή στην μαγειρίτσα.
Και καλό Πάσχα και προσοχή στον οβελία, με μέτρο οι μπουκιές μετά την νηστεία!

mavrodon

  • Hero Member
  • *****
  • Posts: 6585
  • Gender: Male
 "Πάτερ, άφες αυτοίς ού γαρ οίδασιν τι ποιούσιν". Καλή Ανάσταση!

ira

  • Semi-Newbie
  • *
  • Posts: 2
Καλησπέρα και καλώς σας βρήκα!
Για να είμαι ειλικρινής, μέχρι σήμερα επέμενα, γιατί έτσι μας είχαν μάθει στο δημοτικό, όπως παρατήρησε κάποιος προηγουμένως, ότι η λέξη κτίριο γράφεται με ι, γιατί είναι εξαίρεση. Τώρα μάλλον άλλαξα γνώμη. Όσο για την ετυμολογική σχέση του ευκτήριος με τα κτίσματα και του μυς με το ποντικός, αναλογίσου Τάκη ότι και η λέξη νερό προήλθε από το νεαρόν ύδωρ, αλλά και το συκώτι από το συκωτόν ήπαρ. Νοηματικά δεν έχει σχέση ο νεαρός (εννοούσαν φρέσκο, δηλ. δροσερό) με το ύδωρ ούτε και το συκωτόν (ήπαρ: το ήπαρ από γουρούνι που τρέφονταν με σύκα και ήταν πιο νόστιμο) με το ηπαρ που τρώμε σήμερα. Προσωπικά πάντως δεν πρόκειται να ξαναγράψω τη λέξη κτίριο.

mavrodon

  • Hero Member
  • *****
  • Posts: 6585
  • Gender: Male
Καλώς όρισες ira. Συγχαρητήρια για τις προσθήκες που παρέθεσες. Ως προς το κτίριο άντε να πείσεις τους εκδότες του τεχνικού περιοδικού (http://www.ktirio.gr/) για το μη ορθό της γραφής του τίτλου.

takis.papa

  • Newbie
  • *
  • Posts: 36
και η λέξη νερό προήλθε από το νεαρόν ύδωρ, .....Προσωπικά πάντως δεν πρόκειται να ξαναγράψω τη λέξη κτίριο.
Καλώς ήλθες.
Αν η λέξη "νερό" ετυτμολογείται από το επίθετο "νεαρός" - όπως διδάσκεται στο σχολείο, τότε μπορείς να ετυμολογήσεις την λέξη "Νηρεύς" ή την ομηρική λέξη "ναίρω";
Μήπως, ΔΕΝ ΄βγαίνει λοιπόν από το "νεαρός" αλλά από κοινή ρίζα ( νηρόν - νερό ) απ' όπου έρχεται και η "Νηρεύς";
Ψάξε το.
Αναφορικά με το "κτίριο", έχω δώσει απόλυτα και αντικειμενικά λογική και τεκμηριωμένη άποψη ( και επιμένω: ΟΧΙ κτήριο! ), δεν είναι δε σκόπιμο να επαναλαμβάνομαι, οπότε ο καθένας κατά τον τρόπο σκέψης του και κατά την αντιληπτικότητά του.

Asdings

  • Hero Member
  • *****
  • Posts: 2720
  • Gender: Male
  • unte þeina ist þiudangardi jah mahts
Καλησπέρα και καλώς σας βρήκα!
Για να είμαι ειλικρινής, μέχρι σήμερα επέμενα, γιατί έτσι μας είχαν μάθει στο δημοτικό, όπως παρατήρησε κάποιος προηγουμένως, ότι η λέξη κτίριο γράφεται με ι, γιατί είναι εξαίρεση. Τώρα μάλλον άλλαξα γνώμη. Όσο για την ετυμολογική σχέση του ευκτήριος με τα κτίσματα και του μυς με το ποντικός, αναλογίσου Τάκη ότι και η λέξη νερό προήλθε από το νεαρόν ύδωρ, αλλά και το συκώτι από το συκωτόν ήπαρ. Νοηματικά δεν έχει σχέση ο νεαρός (εννοούσαν φρέσκο, δηλ. δροσερό) με το ύδωρ ούτε και το συκωτόν (ήπαρ: το ήπαρ από γουρούνι που τρέφονταν με σύκα και ήταν πιο νόστιμο) με το ηπαρ που τρώμε σήμερα. Προσωπικά πάντως δεν πρόκειται να ξαναγράψω τη λέξη κτίριο.

Respect!
In dubio pro reo

spiros

  • Administrator
  • Hero Member
  • *****
  • Posts: 617224
  • Gender: Male
  • point d’amour
    • spiros.doikas
    • greektranslator
    • doikas
    • 102094522373850556729
    • lavagraph
    • Greek translator CV
Ίσως να παρουσιάζει κάποιο ενδιαφέρον και το εντευκτήριο.

εντευκτήριο το [endefktírio] O40 : αίθουσα που προορίζεται ειδικά για την κοινωνική συναναστροφή, συνάντηση, συγκέντρωση κτλ. των μελών ενός συλλόγου, σωματείου κτλ. και των επισκεπτών του· (πρβ. λέσχη): H δεξίωση θα γίνει στο ~ του συλλόγου. Aίθουσα εντευκτηρίου. Περνούσε τις ελεύθερες ώρες στο ~ του σωματείου, συζητώντας ή παίζοντας χαρτιά με τους παλιούς του συναδέλφους. [λόγ. < αρχ. ἐντευκ- (ἔντευξις) `συνάντηση΄ -τήριον απόδ. αγγλ. meeting place ή γαλλ. salon de réunion]

takis.papa

  • Newbie
  • *
  • Posts: 36
Ίσως να παρουσιάζει κάποιο ενδιαφέρον και το εντευκτήριο.

εντευκτήριο το [endefktírio] O40 : αίθουσα που προορίζεται ειδικά για την κοινωνική συναναστροφή, συνάντηση, συγκέντρωση κτλ. των μελών ενός συλλόγου, σωματείου κτλ. και των επισκεπτών του· (πρβ. λέσχη): H δεξίωση θα γίνει στο ~ του συλλόγου. Aίθουσα εντευκτηρίου. Περνούσε τις ελεύθερες ώρες στο ~ του σωματείου, συζητώντας ή παίζοντας χαρτιά με τους παλιούς του συναδέλφους. [λόγ. < αρχ. ἐντευκ- (ἔντευξις) `συνάντηση΄ -τήριον απόδ. αγγλ. meeting place ή γαλλ. salon de réunion]
Όχι.
Η λέξη βγαίνει από την ρίζα τευχ(κ)- ( τεύχος, τυγχάνω, επί-τευξις κλπ. )
Καμμία σχέση με την λέξη "κτίριο", το επίθετο "ευκτήριος" και την - είτε το καταλαβαίνετε είτε όχι - απόλυτα εσφαλμένη γραφή κτήριο.

ira

  • Semi-Newbie
  • *
  • Posts: 2
Αν η λέξη "νερό" ετυτμολογείται από το επίθετο "νεαρός" - όπως διδάσκεται στο σχολείο, τότε μπορείς να ετυμολογήσεις την λέξη "Νηρεύς" ή την ομηρική λέξη "ναίρω";

Δεν υπάρχει ομηρική λέξη ναίρω. Η λέξη Νηρεύς ετυμολογείται από το νάω που σημαίνει ρέω. Στην αιολική διάλεκτο ήταν ναύω απ' όπου βγαίνει και το ναυς.
Εν πάση περιπτώσει, μπορώ να δεχτώ ότι το νερό βγαίνει απ'το νάω. Για το συκώτι και το ήπαρ τι έχεις να μου αντιπαραβάλλεις; Αποτελεί νομίζω την καλύτερη απόδειξη ότι δεν σχετίζονται πάντοτε νοηματικά αυτό που εννούμε όταν χρησιμοποιούμε μια λέξη με την ετυμολογία της.